Hỏi: Con 20 tuổi, đang học năm thứ hai Đại Học. Ba con rất tốt, rất hy sinh cho bà nội con và các chú em của ba, ba đã hủy bỏ học bổng của một trường Đại Học Y Khoa lớn ở Hoa Kỳ tặng ba con vì ba quyết định ở lại quê nhà để nâng đỡ tinh thần cho bà nội và lo cho các em trong khi ba người chú khác đều bỏ bà, đi Đức và định cư luôn bên ấy. Đến năm 1975 đáng lý được đi ra nước ngoài, ba con quyết định ở lại giữ dùm cái biệt thự sang trọng của ông bà nội. Nhưng sau đó, chú em của ba con, đuổi cả gia đình con xuống ở dưới nhà dành cho người giúp việc, nóng bức vào mùa hè và mưa dột mùa mưa. Ba con bị bệnh ngặt nghèo sau đó. Chú con nhân cớ đó cũng đuổi mẹ con con đi luôn. Con phải vào bệnh viện ở với ba con mấy tháng và khi ba rời bệnh viện gia đình con không còn nhà cửa, phải về quê mẹ con để tá túc. Ba con không chịu đi làm những chuyện nhỏ mà chỉ tính chuyện lớn. Chuyện lớn chưa bao giờ thành và vì thế tài chánh của cả gia đình chỉ trông vào việc buôn bán tảo tần của mẹ con. Con nghe ba mẹ cãi nhau hoài khiến con rất khổ tâm, có khi ba con bạo động dữ dằn lắm. Con thấy ba con như là người có hai mặt. Mặt đối xử với bà nội và các chú thì quá tốt, quá hy sinh, còn đối với vợ và con thì nạt nộ có khi rất dữ dằn bạo động nữa. Con đã cầu nguyện rất nhiều theo cách Sư Ông dạy trong cuốn Hiệu Lực Cầu Nguyện mà con vẫn chưa thấy cách nào có kết quả.

1/ Chuyện đầu tiên mà Sư Cô muốn dạy con là con phải chấp nhận ba con như là ba với những tánh tình như thế. Ba là cái cây tùng thì phải chịu chấp nhận ba làm cây tùng, đừng ép ba thành cây thông. Đừng đòi hỏi gì nơi ba hết. Nhẹ buông những ước muốn tìm cách giúp ba v..v. vì con chưa biết cách giúp con thì làm sao mà giúp ba con được? Vì chưa làm được thì con sẽ mệt và sẽ sinh bệnh giống như ba vậy. Như thế thì nguy cho mẹ quá.

2/ Sư Cô thử phân tích cho con hiểu ba con nhé. Ba con là người rất anh hùng hào kiệt, phần nào tốt thì nhường cho mẹ, cho anh, cho em, phần nào thua lỗ thì cho mình. Nhưng vì mệt mỏi nên không được khéo và sáng suốt khi nhường nhịn. Có nhiều cách nhường nhịn: nhường nhịn mà có TUỆ, thì sẽ biết cách vừa nhường vừa giải thích phải trái để người ta kính phục và không dám làm tới, và có khi không dám nhận phần nhường nhịn của mình nữa vì mình biết cách khơi lên cái phần biết điều, cái lòng tốt nơi người họ; còn cách nhường nhịn thứ hai là nhường mà thiếu tuệ giác để cho người ta vồ lấy phần họ và để họ làm tới, lấn lướt. Như thế lại tập cho người tham kia hư hơn, đó là nhường nhịn không đúng. Ba con vốn là người có được gia tài rất đẹp của tổ tiên như lòng hy sinh, muốn sống nhường nhịn, cho mẹ, cho em cho người thân. Muốn cho tất cả những gì mình cho được và nhận phần thua lỗ về mình theo tiêu chuẩn chân thiện mỹ của người anh hùng, khác hơn là những người tầm thường chỉ biết chạy theo đồng tiền, chạy theo sự tranh giành nhỏ nhen của người đời. Ba con quyết định không làm theo cách thô tháo thấp kém kia. Nhưng muốn làm chuyện nghĩa hiệp cứu người đang chết đuối dưới sông thì phải biết lội, biết lội trong trường hợp ba của con là phải biết nhường cho em nhưng phải biết thương mình, mình là một với vợ con mình, nhường cái nhà cho em nhưng phải giữ một chỗ cho vợ con ở chứ, phải tự tìm việc nuôi thân mình và nuôi vợ con chứ. Nhưng vì ba con chỉ biết thương người mà không biết thương mình (Biết thương mình không có nghĩa là vinh thân phì da, dành phần tốt nhất cho mình còn ai sống chết thì mặc họ. Biết thương mình là phải biết giữ gìn sức khoẻ cho THÂN và TÂM mình, biết sống đời thanh bạch, biết tri túc -biết thế nào là đủ-, biết hiểu, biết thương, biết tu thân, tu tâm cho nhẹ nhàng vững chãi...) Ba con không biết liệu sức mình nên không lo nổi cho vợ con rồi khi sự kiện xẩy ra, không có nhà ở v.v… thì ba rất đau khổ, bực tức thấy mình và vợ con quá thiếu thốn. Thân tâm bất an thì tức bực. Khi ba con bực tức thì lại không chấp nhận là mình bực tức chính mình, không chấp nhận là mình đã hành xử không được thông minh lắm trong những việc vừa qua, bực tức nhưng không chấp nhận mình tính toán vụng, không chấp nhận mình không biết lội mà cứ đi vớt người. Và vì không thấy rõ như vậy nên ba con cứ tự nhắc mình: đã hy sinh thì hy sinh cho trót, không được than van, nhưng thực tế thấy vợ con khổ như vậy ai mà không đau lòng. Vì đau lòng mà không hé môi cũng không dám tự trách mình hy sinh sai chỗ nên ba con ĐÃ NUỐT hết những cái bực tức vào mình mà sinh bệnh. Khi ba nuốt giận âm thầm, âm ỉ trong ba thì ba như trái bom và mất sáng suốt. Khi mất sáng suốt thì có khuynh hướng tự ép mình một cách rất bạo động với mình mà cũng không ý thức là mình đang rất bạo động với mình. Rồi vì phần đông ai cũng có khuynh hướng nghĩ vợ con mình chính là mình, là sở hữu của mình. Vợ con phải hiểu, phải hành xử, phải làm y chang như mình. Khi cơ thể mình đang bực tức thì mình ém, mình ép, mình muốn nó suy nghĩ như mình, cơ thể mình nó không đồng ý với cách hành xử của mình nó âm thầm “quậy” bên trong. Mãi lâu sau, khi không diễn tả bằng lời được thì cơ thể bật ra bệnh nặng, không cứu chữa được. Nhưng khi vợ con bực, trong vô thức mình đã xem vợ con là mình rồi, vì thế mình cũng ém, mình cũng ép. Mình ém mình, ép lá gan, trái tim mình nó không la hét lại mình nên mình không la chửi gan tim mình được. Nhưng khi mình ép vợ mình, ép con gái mình thì dù không thốt lời trách móc nhưng cách nhìn của vợ hay của con... cách im lặng hành xử của vợ cũng là trách móc thì mình (ba con) phản ứng lại rất dữ dằn. Người như vậy đáng thương đáng quý chứ không đáng trách đâu con. Vấn đề của ba là ba con có từ bi (thương cha mẹ, anh em), mà không có cái thấy sáng suốt (không có trí tuệ) nên thương sai. Khi thương mà không có cái thấy sáng suốt thì càng làm cho người mình thương hư thêm. Thương như vậy không phải là cái thương của Bụt dạy. Từ Bi phải đi chung với trí tuệ. Muốn có trí tuệ thì phải TU. Trí tuệ trước nhất là phải biết lội trước khi nhảy xuống sông vớt người chết đuối.
3/ Vấn đề Sư Cô khuyên con là con ráng lo phần con thật đàng hoàn. Tập “lội” trước khi đi vớt người chết đuối (người đang chết đuối là ba con, mẹ con và bạn con v..v..) Con phải TU cho con, phải biết lội trước nhất. TU sẽ giúp con có TUỆ tức là sáng suốt. Bụt dạy muốn có TUỆ (sáng suốt, thấy thật sâu thật rõ tận nguồn cơn, nguyên nhân và hậu quả gần, hậu quả xa của từng sự việc) thì phải có NIỆM, rồi mới có ĐỊNH lực lớn, rồi mới sanh TUỆ.
Sao gọi là niệm? Niệm là chánh niệm. Tâm con nên luyện lúc nào cũng định tâm vào giây phút hiện tại, đừng cho nó suy nghĩ lung tung. Cái tâm con người luôn có khuynh hướng suy nghĩ tán loạn một trăm chuyện nên không thế nào ngồi yên. Hễ ngồi yên (thiên hạ nói là ngồi thiền đó con) để định tâm thì tâm nó càng chạy. Mỗi sáng con tập ngồi yên (con nên lên chùa Từ Hiếu, thôn thượng 2, Thủy Xuân Huế, nếu ở Huế; nếu ở Miền Nam thì con nên đi Tu Viện Bát Nhã, Thôn 13 Dambri Thị Xã Bảo Lộc, xin quý thầy hay quý sư cô dạy cho cách ngồi yên). Sáng sớm, sau khi thức dậy làm vệ sinh cá nhân xong, con nên tập ngồi yên, con theo dõi hơi thở:

Bài thứ nhất: Con thở vào, để tâm định vào hơi thở vào, đừng suy nghĩ gì hết. Thở ra, con để tâm hoàn toàn vào hơi thở ra. Nhiều lần thở vào/ thở ra như thế
Bài thứ hai: Thở vào con bỏ ra ngoài những bực bội buồn phiền tính toán, con chỉ thấy rất khoè khi hít vô. Thở ra con thấy thật nhẹ khi thải ra ngoải những mệt nhọc lo buồn tính toán.
Nhiều lần thở vào khoẻ/ thở ra nhẹ.
Bài thứ ba: Thở vào con nghe thật lắng xuống, thật tĩnh, thật lặng
Thở ra con buông thư những căng thẳng trên mặt con, buông thư dài theo vai, buông thư những căng thẳng trong trái tim con, trên toàn thân con. Khi buông thư trên mặt, con thật buông thư thì môi con như đang nở một nụ cười rất nhẹ. Đấy là bài tập thứ ba: Thở vào tĩnh lặng, thở ra buông thư mỉm cười. Nhiều lần thở vào tĩnh lặng/ thở ra mỉm cười.

Sau khi ngồi nửa giờ con đứng dậy làm những việc trong ngày nhưng nhớ tự luyện là chỉ đề tâm con định vào từng động tác con làm và dùng bài tập thứ nhất hay thứ nhì hay thứ ba như sợi chỉ xâu những hành động hằng ngày như xâu một xâu chuỗi. Chải răng, súc miệng chỉ định tâm trong việc chải răng súc miệng; dọn dẹp nhà cửa, chỉ nghĩ tới việc dọn dẹp. Vừa khỏe vừa nhẹ... Mặc áo đi học hay đi làm chỉ nghĩ tới việc mặc áo vừa tĩnh lặng vừa mỉm cười. Đạp xe chỉ nghĩ tới đạp xe... Suốt ngày con miên mật định tâm trong từng động tác con đang làm thì con sẽ cắt đứt được sự tán loạn tâm ý. Định lực của con sẽ ngày càng lớn nhờ cách luyện đơn giản ấy nhưng thâm sâu lắm đó. Khi có định tâm thì khi đi học, con biết giải bài toán hay, con viết văn rõ ràng sáng sủa. Có định tâm con sẽ hiểu ba con, hiểu mẹ con thật sâu về những khó khăn, những kỳ vọng, con sẽ hiểu tận ngọn ngành và sẽ giải quyết từ từ mọi chuyện trong từ bi và hiều biết. TUỆ của con chỉ phát sinh chút chút, từ từ theo sự tu học của con chứ con đừng trông có phép lạ ngay con nhé. Muốn luộc khoai, con nhóm lửa vừa phải, đậy kín nồi khoai. Giữ lửa nhỏ thôi, nhưng lửa cho đều, thế nào khoai cũng chín trong vòng 30 phút. Con để lửa quá cao, quá mạnh thì khoai khét mà không chín đâu. Chuyện tu cũng vậy. Khi con TU giỏi con sẽ hành xử rất khéo, rất thông minh đối với ba, đối với chú, đối với những người khó chịu nhất đều được hết con ạ. Ai cũng sẽ có cơ hội để con giúp họ thành Phật hết nếu biết cách tu tập và có người giúp tu tập. Phật chữ Phạn là Buddh (có người gọi là Bụt vì gần với chữ Buddh hơn) có nghĩa là tỉnh dậy, là thấy rõ, thấy sâu... Ai cũng có khả năng tỉnh dậy thấy rõ thấy sâu và nhờ thế hiểu được những người khó hiểu, thương được những người khó thương. Có những người đang là kẻ thù nhau nhưng khéo tu rồi cũng sẽ hiểu nhau, chấp nhận nhau và thương nhau. Thầy không nói lý thuyết đâu con, Thầy và quý thầy quý sư cô đi theo học với Thầy đã chứng kiến nhiều phép lạ như thế nhờ giúp mọi người khéo dùng những phương mà Bụt dạy TU (niệm, định, tuệ). Rồi chính người ấy làm phép lạ với gia đình họ, với người họ ghét nhất v.v.. chứ không phải là Thầy đâu con ạ. Con phải tập lội để vớt ba, vớt mẹ. Con nên tìm cách đến sống chừng vài tuần ở Tu Viện Bát Nhã, điện thoại: (063) 75 19 70 rồi về nhà tu tiếp cho đến khi có Tuệ, ít nhất là giải quyết chuyện của con, và ba con và anh bạn con...

3/ Có thêm tuệ rồi con sẽ hiểu bạn con hơn, con sẽ biết cách nói lời dễ thương xin lỗi bạn -đừng tự ái- lắng nghe những khó khăn của bạn mà không đòi hỏi gì hết. Trong tình thương chân thật thì không có tự ái. Những điều bạn đối xử không dễ thương, phát xuất từ một cái thấy sai lầm, có làm tổn thương tự ái con, con cũng không nên cãi lại liền. Con sẽ tập nhìn sâu những điều bạn trách để thấy rõ ràng phần nào vụng về yếu kém của mình. Cái nào mình có lỗi thì sau đó mình xin lỗi, phần nào không lỗi nhưng vì bạn thiếu dữ kiện nên giận mình thì chờ ba bốn ngày sau cho cơn đau dịu xuống thì con nhẹ nhàng đưa ra những thông tin để làm sáng tỏ thêm cái thấy chưa đúng lắm của bạn về mình nhưng không cãi cọ, hờn dỗi, giận lẫy...

4/ Đối với ba của con, chuyện gì đã qua mình cứ cho qua, đừng trách móc chê khen ba hay chê chú này chú kia hay trách những người mà ba đã đối xử quá tốt v.v... cứ mỉm cười thương ba thôi, làm gì được giúp cho ba vui thì con cứ làm, giúp cho mẹ vui thì cứ làm. Con bắt đầu bằng sự khoẻ nhẹ thảnh thơi của con, an trú trong từng động tác hằng ngày để nuôi lớn định tâm nơi con. Rồi tuệ giác con càng ngày càng rõ ra, biết rõ việc nào nên làm trước việc nào nên làm sau, xử lý từng việc lớn đến việc nhỏ trong ánh sáng từ bi và sáng suốt. Chuyện mà sư cô tính dùm con trước nhất là học cho giỏi nhưng đồng thời cũng tự kiếm một nghề tay trái để phụ giúp tài chính cho mẹ và ba.
Sư cô mong con thành công.

___________________________

Hỏi và Trả lời của Kỳ 2

Hỏi: Hiện nay con đi học nhưng học không vô vì có nhiều những khó khăn trong việc truyền thông với gia đình. Năm nay con chỉ mới 15 tuổi, nhưng dường như con đã chịu nhiều gánh nặng của người học sinh......

Thầy Pháp Dụng chia sẻ:

Sự thực tập thiền sẽ dễ dàng hơn cho con nếu con có một gia đình tâm linh yểm trợ. Gia đình tâm linh cũng là một nơi nương tựa quan trọng như gia đình huyến thống vậy. Nhiều người nhờ biết nương tựa gia đình tâm linh mà có thể chuyển hóa dần dần những khó khăn trong tự thân và giúp đỡ được gia đình mình. Ở Hà Nội, con nên liên lạc với chùa Đình Quán để biết thêm sinh hoạt của gia đình tâm linh của con ngoài đó.

Sư Cô Lương Nghiêm chia sẻ:

Đọc câu hỏi của em, chị thấy thông cảm với em nhiều lắm. Có biết bao nhiêu người trẻ như em cũng đang chịu cùng hoàn cảnh đáng thương này. Chắc là em thương ba mẹ em lắm phải không? Chị nghĩ là vậy. Tội em quá. Những khó khăn trong sự truyền thông trong gia đình của em là những gì? Em không thể nói chuyện với ba hay mẹ hay cả hai? Chị cũng tin chắc rằng ba mẹ em đang buồn lắm bởi vì em đang rất buồn, ba mẹ là em và em là ba mẹ của em. Cha mẹ chị cũng không có hạnh phúc khi sống chung . Không có nỗi buồn nào hơn khi phải chứng kiến cảnh song thân của mình không có hạnh phúc với nhau và chị đã làm nhịp cầu cho hai người thông cảm nhau hơn. Chị cố gắng sống thật dễ thương với mọi người và có một cuộc sống lành mạnh chứa đựng nhiều tình thương, sự cảm thông và không đòi hỏi. Và cha mẹ chị đã lắng nghe chị và chuyển hóa rất nhiều. Đó là món quà quý giá nhất đối với chị. Hãy cố gắng sống một cuộc sống có ý nghĩa vì ta không phải sống cho ta và mà còn cho những người thương của ta nữa em à. Em có cảm như vậy không? Sự đổ vỡ giữa hai người là ngoài ý muốn của tất cả mọi người. Khi em cố gắng tự vươn lên để trái tim tràn đầy tình thương và sự kiên nhẫn, một tương lai tốt đẹp thì ba mẹ em sẽ cũng được như vậy.

Nếu em cố gắng tìm hiểu thêm về những nỗi đau của thế hệ trẻ hiện nay trong xã hội thì em sẽ có thêm sức mạnh tinh thần. Sự “chán nản” nếu được tưới tẩm theo ngày tháng sẽ làm cho tinh thần tự lực tự cường của mình càng hao mòn và khô cạn.
Em có đề cập đến “năng lượng bên ngoài” đã lôi kéo em, không cho em tiếp tục sự thực tập. Chỉ vì tâm trí em đang chán nản, đang không biết phải làm gì cho cuộc đời của mình, một cuộc sống không có mục đích rõ ràng. Một công án trong thiền chưa thể giúp em chuyển hóa những khó khăn mà em đang có ngay. Chị sợ rằng em chỉ có thể đè nén những đau khổ của chính mình mà thôi và có ngày chúng sẽ bùng nổ. Thay vào đó em quán chiếu về cuộc đời mình rằng sau này sẽ ra sao nếu em cứ để thả trôi theo ngày tháng, vô vọng hay sao?. Mục đích sống của em là gì? Hãy hỏi chính mình? Mình phải làm gì để ba mẹ vơi bớt nỗi buồn đau? Em còn rất trẻ, còn nhiều cơ hội làm lại từ đầu lắm, đừng bỏ phí nó em nhé. Em vẫn tiếp tục nghe những bài giảng và đọc sách của Sư Ông hàng ngày để tưới tẩm hạt giống thương yêu và hiểu biết trong em. Cuốn sách “Giận” của Sư Ông đã được in ở Việt Nam. Em nên đọc cuốn sách này bởi vì trong đó những lời dạy của Sư Ông em có thể thực tập trong đời sống hàng ngày. “Cuốn Đường Xưa Mây Trắng” cũng là một trong những cuốn sách của Sư Ông. Cuốn này nói về đời sống của Bụt và có những mẩu chuyện mà khi em đọc xong em sẽ không bao giờ quên. Những câu chuyện đó sẽ giúp em nhiều lắm mỗi khi em giận, chán hoặc buồn. Xin em hãy yên lòng vì các chị cũng đang thực tập với em đây. Đó là cách em chứng tỏ em rất quan tâm và thương ba thương mẹ và thương chính mình nữa. Chúc em thành công.

Sư Cô Chân Không chia sẻ:

Con nên đóng các cánh cửa: mắt thấy, tai nghe... để cho có bình an mà nuôi dưỡng thân tâm mình trước nhất. Đóng bằng cách nào? Đi học về con xin phép bố mẹ cho phép con lên phòng con đóng cửa lại để mà học thôi. Nếu mẹ có than thở về bố, nếu bố có nói không dễ thương về mẹ, con xin phép bố mẹ cho phép con không nghe những gì hết. Con nói: mẹ của con, con cũng thương, mà bố của con, con cũng thương. Nếu bố có thấy cái gì hay và đẹp nơi mẹ thì xin bố nói cho con nghe, mẹ cũng thế, cho con biết bố con có những điều gì hay, tài ba làm sao vì sao mà mẹ ưng bố. Còn nếu như nói lời không dễ thương về bố con, về mẹ con cho con nghe thì đau lòng con quá, con xin phép không nghe, không phải con không tin bố hay mẹ nhưng cho phép con giữ hình ảnh đẹp của bố mẹ để con còn học hành được. Con đi học về, nhất định phải đem quà về cho bố hay mẹ. Quà của con là: trước khi vào nhà con đứng thở cho khoẻ cho nhẹ, mặt buông thư, tươi mát ra và bước vào nhà, cười thật tươi: “Thưa mẹ con đi học về ạ. Mẹ cho con hôn lên trán mẹ một cái đi, mẹ cười đi. Mẹ mà cười thì thật là xinh.” Rồi con thưa mẹ có cần con nhặt rau hay dọn chén đặt bàn gì cho buổi cơm gia đình thì con làm giúp mẹ. Xong, con xin phép vào phòng hay ngồi vào góc để học bài. Bố về nhà con cũng cười tươi đi ra để mừng bố. Trong bữa ăn con xin bố mẹ đừng nói chuyện buồn, con sợ uổng công mẹ nấu nướng lắm. Mà con nuốt cũng không vô.
Sau khi “phỏng vấn” mẹ về những tánh tốt của bố (dĩ nhiên mẹ sẽ kể nhiều tội của bố thì con nói xin mẹ khoan, con chưa muốn nghe, con chưa đủ sức nghe) và “phỏng vấn” bố về những tánh tốt của mẹ và con học thuộc lòng thì hôm nào đó sau khi ăn chiều, trước mặt hai người, con nói: Bố ơi, mẹ nói với con là bố hay lắm như vầy này, như vầy này... (con cứ kể những tánh tốt của bố mà mẹ cho con biết) và con cũng làm như vây với mẹ. Rồi con nói : “Tại sao mà con may mắn thế! Con có bố quá tài ba, mẹ quá đáng yêu...” Nói xong con chạy tới ôm bố mà hôn và ôm mẹ mà hôn. Rồi con nói bố ơi bố hôn mẹ đi! Và con nói mẹ ơi, mẹ hôn bố đi! Có thể có phép lạ xảy ra đó con ạ. Gia đình con chưa quen làm thế nhưng con phải tập làm cho được. Đó là hạnh phúc của đời con. Con cố gắng nhé. Có chư Bụt, chư Bồ tát phò hộ cho con. Có quý thầy, quý sư cô Làng Mai theo dõi và gửi năng lượng cho con.

___________________________

Hỏi và Trả lời của Kỳ 3

Hỏi: Trong quá khứ con đã làm nhiều việc có lỗi, sai trái, làm nhiều người đau khổ. Con đã làm ba mẹ buồn và làm nhiều người thương của con đau khổ. Con phải làm sao để nối lại tình thương của Mẹ với các anh? Nếu xa lìa người con thương để lo chuyện tâm tu hành thì có tội mất lòng từ bi không, bạn đó buồn thì mình có tội không? Con phải làm gì với những người thương của con, cha mẹ, chú bác, bạn bè chưa hiểu Phật pháp?

Sư Cô Chân Không chia sẻ:

1/ Trước nhất con không nên tự gọi mình là Thích Thiện Huệ. Chữ Thích là âm chữ Phạn Shakya là họ của Gautama Buddha chỉ để cho người xuất gia. Thích là cùng một họ với Phật Thích Ca, là con ruột của Thích Ca Mâu Ni vậy. Con ruột là những người tập sống đời phạm hạnh, không có vợ chồng, nguyện sống cuộc sống thâm sâu và thanh bần như Ngài.

2/ Con cho Sư Cô biết con đã làm “điều sai trái” nào với ba mẹ ruột của con hồi xưa và “gần đây nhiều lần tật xấu cũ trở lại làm mẹ nuôi buồn” thì sư cô mới có cách dạy con sám hối với mẹ nuôi và anh nuôi được. Và mới hy vọng được họ tha thứ. Sám hối mà chỉ nói suông, không tỏ ra là mình đã sám hối, đã thay đổi thì ai mà tha lỗi được? Cho dù Sư Ông có xin cho con, nhưng nếu thấy con không thay đổi, họ cũng đâu có tin là con sẽ không tái phạm nữa.

3/ Sư Ông nghe con đã thực tập lắng nghe với tâm từ bi và nối lại được truyền thông với ba mẹ ruột làm cho Sư Ông vui lắm và có lời khen con xứng đáng. Con nói con thực tập Hiện Pháp Lạc Trú để sống được nhẹ nhàng sư ông cũng khen.

4/ Con lại nói con muốn xuất gia tu học nhưng con có biết là người xuất gia là sẽ sống độc thân suốt đời không? Con có thuật chuyện thương yêu cô bạn cùng lớp nhưng cô đó không chịu thì con phải tìm cách lánh xa người đó trong thời gian con còn quá vướng mắc với cô, để giữ sự bình an của tâm hồn thì mới học hành được và không phụ lòng mẹ ruột của con đã hy sinh lo cho con học xong Đại Học. Con nói: Con cũng quyết định xa rời người đó để yên tâm tu hành, nhưng con lại nghĩ rằng trước nay con vẫn lo cho người đó giờ con không lo cho người đó nữa thì cô ấy sẽ buồn lắm, vì vậy là con mềm lòng và tiếp tục gần gũi giúp đỡ và tiếp tục đau khổ. Rồi con hỏi, xa lìa người đó đề chuyên tâm tu hành thì có tội mất lòng từ bi không? Bạn đó buồn thì mình có tội không? Bạn đó không ưa làm điều phúc thiện không thích Phật pháp lại còn phỉ báng... Thiện Huệ ơi, sự vướng mắc say mê cô đó nên con đã biện hộ như trên. Thôi đi, hãy lánh xa cô bạn đó cho rồi. Nếu lỡ cô ấy đổi tánh, bắt đầu thích con (!) thì sư cô e con sẽ khổ dài dài với cô ấy. Cách hành xử hay nhất là con sống đời thật đẹp của một người con, của một sinh viên, lo học hành, tự tìm ra những thú vui lành mạnh, lập những nhóm bạn, bàn bạc cách gì giúp cho xã hội, lo cho đàn em mình đi theo con đường thánh thiện như tổ chức Gia Đình Phật Tử, Hướng Đạo vân vân. Bàn bạc với các bạn làm cách nào để hướng dẫn người trẻ không theo hướng tệ nạn xã hội như xì ke ma túy, mãi dâm.... Muốn sám hối những lỗi lầm với cha mẹ ruột, với mẹ nuôi, và anh nuôi con ghi ra những gì con làm sai quấy và quyết tâm làm ngược trở lại cho thật hay. Có người bạn nào chưa hiểu Phật pháp, phỉ báng những lời dạy của Phật thì con nên tự sống theo lời Phật dạy mà đừng bắt người ta theo mình. Nếu con muốn yêu thương mọi người, mọi loài một cách bình đẳng thì con thử tập nhé. Ví dụ, trong một bữa tiệc các bạn ăn thịt bò hay thịt gà, thịt vịt gì đó, con chỉ xin ăn rau thôi mà cũng vui chơi với các bạn. Tránh đừng làm ra vẻ ta ăn chay khác người, sẽ bị các bạn ghét, và họ sẽ ghét luôn những người ăn chay đó. Con cứ ngồi cùng bàn mà họ ăn thịt một cách tự nhiên, giống như tất cả mọi người. Rồi khi họ gắp thịt ăn thì con chỉ im lặng kín đáo gắp rau ăn thôi, dù đó là rau nằm trong đĩa thịt bò. Khi nào họ ép con, gắp thịt bỏ vào chén thì con cám ơn nhưng không ăn, đợi bạn ngó chỗ khác, con nhẹ nhàng gắp miếng thịt kín đáo bỏ ra dĩa trở lại. Khi các bạn hỏi vì sao? con sẽ nhẹ nhàng khiêm nhượng nói : Tại Thiện Huệ lỡ tập nhìn sâu, thấy muốn có miếng thịt này thì có người phải cắt cổ con gà, con vịt hay đập đầu con bò. Nên Thiện Huệ thương không nỡ ăn. Thiện Huệ đang tập ăn cách nào mà không có con vật nào khổ đau vì miếng ăn của mình. Nếu các bạn con hỏi vặn: thì rau cũng có sự sống vậy? Con sẽ nói: Khi tôi ăn trái đậu que, cây đậu que không chết, tôi ăn cọng rau húng, rau húng tiếp tục ra lá, ra cọng, ra hoa.
Đó là cách con sống theo lời Bụt dạy mà không nói là Phật pháp hay như thế nầy, đẹp như thế kia. Đó cũng là cách con giúp mẹ ruột con hiểu Phật pháp đó. Và con cứ thưa với mẹ là sở dỉ con tập lắng nghe mẹ là vì con giữ giới thứ tư của những điều Bụt dạy, lắng nghe nên mới hiểu được mẹ nhiều hơn, hiểu được ba nhiều hơn, con đã và sẽ tập nói lời ái ngữ với mọi người (Con đọc kỹ cuốn Để Có Một Tương Lai trong trang nhà này và tập sống cho giỏi theo năm giới Bụt dạy. Chỉ thực tập năm giới thôi là con có thể đi xa trên đường tu học.

Sư Cô Đoan Nghiêm chia sẻ:

Cảm ơn em đã viết lá thư trần tình khá dài với chúng tôi, chứng tỏ em đang rất bối rối. Tuy vậy, lá thư vẫn chưa thật sự kể rõ tình tiết lắm về nguyên nhân gây ra đổ vỡ giữa em và gia đình người mẹ nuôi. Khi đọc lá thư, chúng tôi có cảm nhận khi em đến với gia đình người mẹ nuôi, em cũng đã từng tâm sự như vậy. Gia đình đó đã cho em cơ hội làm mới lại, đồng thời họ đã nâng đỡ em cho đến khi em thi đậu vào trường đại học. Trong quá khứ, em có lỗi với người mẹ sinh ra mình (em làm nhiều điều sai trái). Em đã có cơ hội làm mới lại với gia đình người mẹ nuôi. Và em đã chứng tỏ em đã làm được khi cơ hội nó đến, với tất cả tình thương của những người xung quanh em. Em có thấy, em có rất nhiều người thương hay không? Em phải sống cho xứng đáng với họ mới được!
Em thương, tuy em có thiện chí muốn làm hòa, muốn sám hối, nhưng em vẫn còn che giấu, tuy không nhiều lắm. Điều đó, cho chúng tôi biết cảm giác mất niềm tin của gia đình người mẹ nuôi của em. Em có biết là lời nói chưa đủ để lay động lòng người và chuyển hướng một con người không? Hơn nữa, nếu lời nói đó đã từng lập đi lập lại nhiều lần. Em phải hành động để chứng tỏ cho gia đình người mẹ nuôi thấy đi! Và em phải dũng mãnh lên trong những sự suy tư của mình. Em phải cho dòng suy tư của em thành hình mới được. Em phải làm một cái gì đó cụ thể, đem lại niềm tin và niềm vui cho mẹ ruột cũng như mẹ nuôi của em trước, rồi hãy nói đến chuyện gánh vác khổ đau cho chúng sanh. Đừng nghĩ nhiều quá, em sẽ rối trí lên bây giờ. Có một điều chúng tôi biết chắc là khi em có thể đứng vững trên đường đời, không còn bị vấp ngã nữa sau những bài học trước, gia đình hai bên sẽ hạnh phúc lắm, nhất là gia đình người mẹ nuôi, họ sẽ cảm nhận được tình thương sâu đậm mà em dành cho họ trong lần quyết tâm này. Lúc đó, chuyện hàn gắn sẽ dễ dàng hơn em ạ.
Em thương,
Hiện ở Bảo Lộc, Việt Nam, có thiền viện Bát Nhã thực tập pháp môn của Làng. Em có thể về đó cùng tu học chung với các sư cô sư chú tuổi còn trẻ, để có thêm sự vững chãi và nhẹ nhàng. Tại đó, em có thể tham vấn quý thầy cô lớn đã từng sống ở Làng nhiều năm và để học hỏi những pháp môn thực tập trong đời sống hằng ngày. Chuyện cạo đầu, khoác áo người tu không khó đâu, chỉ xảy ra trong vài phút, nhưng cái khó là tu. Nói 'tu khó' là vì em phải đối diện với vấn đề mà không nên trốn tránh vấn đề, và em phải thay đổi những thói quen không đẹp đã ăn sâu vào xương tủy của mình (sâu đến mức mình không nhận ra được nữa đó em ạ). Phần lớn người đời hiểu lầm đi tu là trốn tránh cuộc đời. Họ nói vậy là vì họ chưa thực sự biết tu đó. Tu là nhận diện vấn đề và chuyển hóa vấn đề đó. Tu là một hành động rất tích cực. Nó đòi hỏi mình phải dũng mãnh và kiên trì lắm mới được. Tuy vậy, con người mình có thói quen dễ lờn, thành ra mình cũng dễ chán và dễ bỏ cuộc. Nguy hiểm lắm! Em phải phấn đấu lên nhé. Em đã vượt qua khó khăn một lần, đã thành công một lần, em sẽ làm được lần này. Hãy nghĩ đến người mẹ nuôi và các anh của em. Đó là nguồn năng lượng thương yêu có thể nuôi dưỡng em. Em hãy nghĩ đến niềm hạnh phúc của họ khi thấy em thành tài, em sẽ có thêm sức mạnh. Đừng vội nản lòng. Chính sự bỏ cuộc của em là nguyên nhân cho gia đình mẹ nuôi em thối chí, ngã lòng và mất niềm tin. Cho nên chuyện phải làm là em phải đứng lên, tiếp tục đi con đường mà gia đình người mẹ nuôi đã vạch ra cho em, đã nâng đỡ em trong quá khứ. Xin lỗi em là quý thầy cô không làm chuyện hàn gắn thay cho em được đâu. Em là người cột thì em phải là người mở thôi. Em vẫn có thể thỉnh thoảng viết thư tường trình việc học hành của em hay là gì đó... mà em biết đem lại hạnh phúc cho gia đình mẹ nuôi. Em không cần phải hứa hẹn gì nữa cả. Em chứng tỏ cho bà và các anh thấy sự quyết tâm của em. Theo thời gian mọi chuyện sẽ được diễn bày ra đúng theo những gì em viết trong thư, thì sự hàn gắn sẽ dễ dàng thôi.
Còn chuyện tình cảm của em. Chúng tôi không biết những liên hệ tình cảm trước như thế nào, nhưng qua người bạn mới này, chúng tôi thấy rõ em bị hệ lụy rồi đó! Người đó không thương em, chỉ có em hệ lụy người ta thôi. Khi bị hệ lụy như vậy, em giúp em còn chưa được thì đòi giúp ai. Em phải xa lánh người bạn đó. Người đó chỉ phỉ báng Tam Bảo với những ai biết Tam Bảo là gì. Không ai đi chửi mắng trước một người điếc đâu. Em đừng lo. Giúp người là một hành động tốt. Nhưng em chưa đủ sức giúp người này đâu. Người này biết em tôn kính Tam Bảo lại còn phỉ báng Tam Bảo trước mặt em, như vậy là thiếu sự kính trọng em. Năng lượng tình dục trong em lại trỗi dậy khi gần người đó, thật là nguy hiểm! Cán cân tình cảm bị lệch quá rồi. Em đừng dại khờ. Em có biết em đang ở trong vai của (nữ) hiệp sĩ mù không vậy? Chúng tôi xin nhắc lại: em phải xa lánh người bạn này.
Sự dày vò trong tâm tư của em làm em đánh mất sự tươi mát và sức sống của em đó, có biết không? Thiếu tươi mát và sức sống, em sẽ thiếu nhiều lắm, và như vậy em sẽ không có gì để hiến tặng cho ai khác cả. Em nên để thì giờ chú tâm vào những chuyện khác như học, viết thư cho gia đình người mẹ nuôi, đi chùa làm công quả hay giúp cho những hội từ thiện... Nhưng ngay bây giờ, em nên đặt việc học hành trên hết. Học cho thành tài, thành nhân, là em đã đền đáp ơn dưỡng dục và sự trông chờ của hai bà mẹ, nhất là người mẹ nuôi.
Chúc em có nhiều sức mạnh để vươn đi thật xa.

Địa chỉ của Tu Viện Bát Nhã
Xã Đamb'ri
Thị Xã Bảo Lộc
Tỉnh Lâm Đồng, Việt Nam
Tel.:
Xóm Rừng Phương Bối (Xóm quý thầy: (063) 75.16.01
Xóm Bếp Lửa Hồng (xóm quý sư cô): (063) 75.16.27

Sư Chú Pháp Cầu chia sẻ:

Hay nhất là em nên mời vài người bạn đến cùng tụng giới chung cho vui. Em nói: Nhờ bạn đọc dùm tôi từng giới xem tôi có giữ được không, bạn không cần phải giữ năm giới mới tụng với tôi, tôi chỉ cần bạn đọc dùm tôi mà thôi. Khi mình thọ năm giới rồi thì Sư Ông dặn là phải nhớ tụng giới ngày rằm và mồng một.Có một bản tụng giới mà phải có hai ba người ngồi cùng thì tụng mới vui, nhưng hai người kia không cần phải có thọ giới.
Em nhờ một anh bạn đọc chậm và rõ từng giới và sau đó hỏi mình giống như dưới đây:
Đây là Giới Thứ Nhất:
Ý thức được những khổ đau do sự sát hại gây ra, con xin học theo hạnh đại bi để bảo vệ sự sống của mọi người và mọi loài. Con nguyện không giết hại sinh mạng, không tán thành sự giết chóc và không để kẻ khác giết hại, dù là trong tâm tưởng hay trong cách sống hàng ngày của con.

Đó là giới thứ nhất, trong hai tuần qua, bạn có học hỏi và cố gắng giữ gìn giới ấy hay không?

Trong khi đó, em không được trả lời: Dạ Có, mà cũng không trả lời: Dạ không. Mặc dù cả nửa tháng qua em có ăn chay, em có cố gắng không giết hại nhưng làm sao mà em không khỏi đạp nhằm kiến, không luộc nhầm sâu hay những vi sinh li ti trong rau mà không thế nào em thấy bằng mắt thường trong đĩa rau luộc của em.
Thành ra em phải trả lời: Dạ thưa con có cố gắng nhưng chưa giữ được trọn vẹn, con sẽ tu tập khá hơn nửa tháng sau. (thở ba hơi cho khoẻ).

Đây là Giới Thứ Hai:
Ý thức được những khổ đau do lường gạt, trộm cướp và bất công xã hội gây ra, con xin học theo hạnh đại từ để đem niềm vui sống và an lạc cho mọi người và mọi loài, để chia sẻ thì giờ, năng lực và tài vật của con với những kẻ đang thật sự thiếu thốn. Con nguyện không lấy làm tư hữu bất cứ một của cải nào không phải do mình tạo ra. Con nguyện tôn trọng quyền tư hữu của kẻ khác, nhưng cũng nguyện ngăn ngừa kẻ khác không cho họ tích trữ và làm giàu một cách bất lương trên sự đau khổ của con người và của muôn loại.

Đó là giới thứ hai, trong hai tuần qua, bạn có học hỏi và cố gắng giữ gìn giới ấy hay không?

Đây là Giới Thứ Ba:
Ý thức được những khổ đau do thói tà dâm gây ra, con xin học theo tinh thần trách nhiệm để giúp bảo vệ tiết hạnh và sự an toàn của mọi người và mọi gia đình trong xã hội. Con nguyện không ăn nằm với những người không phải là vợ hay chồng của con. Con ý thức được rằng những hành động bất chánh sẽ gây ra những đau khổ cho kẻ khác và cho chính con. Con biết muốn bảo vệ hạnh phúc của mình và của kẻ khác thì phải biết tôn trọng những cam kết của mình và của kẻ khác. Con sẽ làm mọi cách có thể để bảo vệ trẻ em, không cho nạn tà dâm tiếp tục gây nên sự đổ vỡ của các gia đình và của đời sống đôi lứa.

Đó là giới thứ ba, trong hai tuần qua, bạn có học hỏi và cố gắng giữ gìn giới ấy hay không?

Đây là Giới Thứ Tư:
Ý thức được những khổ đau do lời nói thiếu chánh niệm gây ra, con xin học theo hạnh ái ngữ và lắng nghe để dâng tặng niềm vui cho người và làm vơi bớt khổ đau của người. Biết rằng lời nói có thể đem lại hạnh phúc hoặc khổ đau cho người, con nguyện chỉ nói những lời có thể gây thêm niềm tự tin, an vui và hy vọng, những lời chân thật có giá trị xây dựng sự hiểu biết và hòa giải. Con nguyện không nói những điều sai với sự thật, không nói những lời gây chia rẽ và căm thù. Con nguyện không loan truyền những tin mà con không biết chắc là có thật, không phê bình và lên án những điều con không biết rõ. Con nguyện không nói những điều có thể tạo nên sự bất hòa trong gia đình và đoàn thể, những điều có thể làm tan vỡ gia đình và đoàn thể.

Đó là giới thứ tư, trong hai tuần qua, bạn có học hỏi và cố gắng giữ gìn giới ấy hay không?

Đây là Giới Thứ Năm:
Ý thức được những khổ đau do sự sử dụng ma túy và độc tố gây ra, con xin học cách chuyển hóa thân tâm, xây dựng sức khỏe thân thể và tâm hồn bằng cách thực tập chánh niệm trong việc ăn uống và tiêu thụ. Con nguyện chỉ tiêu thụ những gì có thể đem lại an lạc cho thân tâm con, và cho thân tâm gia đình và xã hội con. Con nguyện không uống rượu, không sử dụng các chất ma túy, không ăn uống hoặc tiêu thụ những sản phẩm có độc tố trong đó có một số sản phẩm truyền thanh, truyền hình, sách báo, phim ảnh và chuyện trò. Con biết rằng tàn hoại thân tâm bằng rượu và các độc tố ấy là phản bội tổ tiên, cha mẹ và cũng là phản bội các thế hệ tương lai. Con nguyện chuyển hóa bạo động, căm thù, sợ hãi và buồn giận bằng cách thực tập phép kiêng cữ cho con, cho gia đình con và cho xã hội. Con biết phép kiêng khem này rất thiết yếu để chuyển hóa tự thân, tâm thức cộng đồng và xã hội.

Đó là giới thứ năm, trong hai tuần qua, bạn có học hỏi và cố gắng giữ gìn giới ấy hay không ?

Sau khi đọc hết năm giới. Em và các bạn sẽ bàn bạc thêm từng giới, nhất là giới thứ hai, rất tế nhị, giới thứ ba coi vậy mà dễ. Giới thứ tư khó lắm đó em ạ. Và giới thứ năm mà em giữ cho giỏi thì không bị dục tình lôi kéo. Lạ vậy đó, sở dĩ mình cứ bị dục tình kích thích hoài là vì mình ăn nói tục, nghe người ta nói tiếu lâm tục tĩu hoài, đọc nhiều sách thúc đẩy dục tình hay xem những phim thúc đẩy ngũ dục. Chứ nếu mình lánh xa, không nghe không nhìn, không đọc những gì tưới tẩm các thứ đó trong mình thì mình không bị khống chế bởi những xúc cảm tiêu cực của mình.

Càng đàm luận với các bạn, con ngưòi mình dễ thăng hóa hơn.

___________________________

Hỏi và Trả lời của Kỳ 6

Hỏi: Năm nay con 25 tuổi. Đến tận bây giờ con thấy con vẫn chỉ là một đứa trẻ con. Con thấy mình không có trưởng thành chút nào cả, tâm tánh yếu ớt, hay lo sợ (mà không biết là cái gì). Ba con vẫn rất hiếm khi nói chuyện với con. Ba muốn nói điều gì với con chỉ nói qua mẹ. Mỗi ngày ba con đi làm về là vào ăn cơm, xong rồi là lên lầu đọc báo, chẳng hề nói hay cười với mẹ con con cả .Vấn đề là con thấy con như đã nhiễm cái tính lạnh lùng của ba.

Năm nay con 25 tuổi. Đến tận bây giờ con thấy con vẫn chỉ là một đứa trẻ con. Con thấy mình không có trưởng thành chút nào cả, tâm tánh yếu ớt, hay lo sợ (mà không biết là cái gì).

Ba con vẫn rất hiếm khi nói chuyện với con. Ba muốn nói điều gì với con chỉ nói qua mẹ. Mỗi ngày ba con đi làm về là vào ăn cơm, xong rồi là lên lầu đọc báo, chẳng hề nói hay cười với mẹ con con cả .Vấn đề là con thấy con như đã nhiễm cái tính lạnh lùng của ba.

Con thấy con chẳng thể nào gần gũi với một ai được, chẳng thể nào trò chuyện thân thiết với một ai, chẳng có liên hệ gì với người xung quanh cả. Con cảm thấy rất đau khổ khi thấy cha mẹ người ta, chị em người ta hay đồng nghiệp con nói chuyện cười đùa thật vui. Con thấy con chẳng thể nào làm được như thế, khó quá.

Mẹ con, bà ấy cũng có nhiều đau khổ và chẳng thể giúp gì cho con. Con muốn mình lớn lên, vững chãi, vui vẻ. Con phải làm sao đây.

Sư Cô Phùng Nghiêm chia sẻ:

Qua những lời chia sẻ trong thư, Phùng Nghiêm cảm nhận một điều là bạn không phải là một người yếu ớt, tính tình lạnh lùng không có khả năng gần gủi và trò chuyện thân thiết với một ai. Bạn đã nói ra được những gì trong lòng bạn nghĩ cũng như những khó khăn bên trong đó cũng là giỏi lắm rồi. Không có yếu ớt cũng không phải là một đứa trẻ con như bạn đã nghĩ đâu.

PN thấy đối với bạn, ba của bạn rất là thương bạn nhưng không bao giờ biểu lộ ra bên ngoài. Tính tình của ba rất thầm lặng và kín đáo cho nên cũng khó cho bạn khi nhận ra điều đó, bởi vì thương mà cứ để trong lòng ít khi nào bộc lộ. Bên cạnh đó cũng có thể Ba nghĩ rằng bạn là con gái cho nên dễ gần gũi với Mẹ hơn. Có những chuyện bạn sẽ dễ nói với Mẹ hơn là với Ba. Mẹ sẽ thông cảm cho bạn nhiều hơn bởi vì cùng là phụ nữ với nhau. Tình thương của người Mẹ thì lúc nào cũng được biểu lộ: sự ngọt ngào, sự chăm sóc. Còn tình thương của người cha thì thể hiện bằng sự thương yêu thầm kín.

Trong mối quan hệ giữa Ba và Mẹ những năm trước đây thỉnh thoảng có sự cải cọ, trách móc nhau. Bây giờ thì đã hết nhưng ít khi Ba cười nói với Mẹ và bạn. Điều đó cho thấy trong lòng Ba có rất nhiều khó khăn, đau khổ, không biết chia sẻ cùng ai. Ba tìm đến sách báo để đọc cho khuây khỏa. Làm như vậy thì không tốt bởi vì vô tình Ba đã dồn nén những niềm đau, nỗi khổ đó xuống dưới đáy sâu của tàng thức. Chúng vẫn nằm yên đó mà không bao giờ mất đi đâu hết. Nếu không thực tập để chuyển hóa thì khi gặp đủ điều kiện chúng sẽ biểu hiện ra. Trong gia đình mà có một người đang lâm vào tình trạng như vậy thì chắc chắn những người xung quanh cũng bị ảnh hưởng. PN nghĩ rằng không một ai muốn mình lại lâm vào tình trạng giống như vậy cả. Ai cũng muốn sống tươi vui, hạnh phúc, hòa hợp với những người xung quanh, nhất là những người thân trong gia đình. Đâu có ai muốn sống cô lập, phải không bạn? Nghe bạn kể về Ba như vậy thì PN thấy rất là thương, rất là tội nghiệp cho ông cụ bởi vì ông có quá nhiều đau khổ và khó khăn trong lòng. Bạn có biết không? Cho dù bên ngoài xã hội có quá nhiều khó khăn, khó khăn trong công ăn việc làm mà khi trở về nhà sau một ngày làm việc vất vả thì căn nhà là một chỗ dựa rất là cần thiết. Vì vậy mỗi thành viên trong gia đình đều cần có một điểm tựa để trở về đó là gia đình.

Bạn thân mến! PN biết là bạn rất là thương Ba, chắc chắn là muốn giúp Ba ra khỏi tình trạng hiện giờ. Nếu như giúp cho Ba thay đổi được thì có nghĩa là bạn đã giúp cho chính bạn, cho Mẹ, cho những người thân trong gia đình. Chuyện này PN tin là bạn có khả năng làm được. Bởi vì nếu như Ba vui vẻ trở lại, cởi mở với mọi người xung quanh thì mọi người cũng sẽ vui, cũng có hạnh phúc. Khi trong gia đình có đủ hạnh phúc thì khi ra bên ngoài xã hội thì mình cũng sẽ rất là tươi vui, mình sẽ mở lòng ra để đến với tất cả mọi người xung quanh. Còn về phía Mẹ của bạn thì bà cũng có quá nhiều đau khổ. Bà không thể giúp cho mình vượt ra được thì làm sao có thể giúp cho Ba, giúp được cho bạn, phải không? Trong hoàn cảnh này PN thấy phải trong nhờ vào bạn, bạn phải làm chuyện đó thay thế cho Mẹ. Đó cũng là một phần bạn đền đáp chữ hiếu đối với đấng sanh thành. Đứng ở cương vị là một đứa con gái, bạn sẽ dễ dàng thực hiện hơn so với Mẹ.

Mỗi chiều sau khi Ba đi làm về, bạn nên dành thời gian riêng của mình để đến chơi với Ba, tỏ lộ sự quan tâm chăm sóc với Ba. Rót cho Ba một ly nước trong, sắp xếp lại phòng ở của Ba cho gọn gàng, cắm một bình hoa nho nhỏ trên bàn viết…và còn nhiều sự quan tâm khác, ắt hẳn là bạn sẽ biết. Trong mỗi con người chúng ta ai cũng có nhu yếu được thương yêu, được quan tâm chăm sóc. Bạn cũng vậy, Ba cũng vậy và PN cũng vậy. Một người mà trước đây có cách sống cô lập như vậy chắc chắn sẽ cần rất nhiều tình thương, cần nhiều sự chăm sóc. Cho dù lập trường của Ba có vững đến mấy nhưng qua cách đối xử dễ thương đó Ba cũng mềm ra, Ba sẽ mở lòng ra đến với bạn. Khi trái tim của Ba đã mở ra được thì bạn đã thành công một phần nào rồi đó. Lúc đó Ba sẽ chia sẻ cho bạn nghe tất cả những gì trong lòng của Ba, những khó khăn trong quan hệ với mọi người xung quanh, khó khăn trong việc làm. Bạn chỉ cần ngồi có mặt cho Ba, lắng nghe Ba mà thôi chứ không cần phải làm gì hết. Ngồi đó để cho Ba chia sẻ ra hết, Ba sẽ cảm nhận dễ chịu lắm. Bởi vì ít nhất còn có một người biết lắng nghe Ba, lắng nghe niềm đau của Ba. Khi gần được Ba, bạn sẽ khám phá ra Ba có nhiều sự dễ thương, sự tài ba và rất rất nhiều những đức tính tốt khác.

Bạn thương mến! Khi mối quan hệ giữa Ba và bạn tốt đẹp thì dần dần bạn sẽ mời Ba chia sẻ về những kỷ niệm đẹp giữa Ba và Mẹ, nguyên nhân nào dẫn đến hai người quen nhau rồi thành hôn với nhau. Ba sẽ sẵn sàng kể cho bạn nghe tất cả. Thỉnh thoảng bạn hãy nói ra những điểm tích cực, dễ thương của Mẹ để nhằm giúp cho Ba nhớ lại. Chia sẻ cho Ba biết là Mẹ cũng rất đau khổ, rất buồn khi thấy Ba như vậy. Mẹ rất thương Ba. Mẹ muốn giúp Ba lắm nhưng chưa biết cách nào. Rồi khi đến với Mẹ, bạn cũng làm giống hệt như vậy cũng chia sẻ những điểm tích cực và dễ thương của Ba cho Mẹ nghe. Sau một thời gian trong một cơ hội nào đó bạn mời Ba và Mẹ cùng đi chơi với nhau ở một vùng ngoại ô, đi ra biển chơi hoặc đi đến đâu cũng được. Lúc này Mẹ và Ba của bạn sẽ đến được với nhau và sự truyền thông sẽ được thiết lập lại như xưa.

Trong việc làm này đòi hỏi bạn phải có nhiều sự kiên nhẫn, bền chí lắm mới được. Có thể sẽ gặp một chút xíu khó khăn, nhưng không sao. Bằng tình thương yêu thật sự, bằng sự muốn làm mới lại xây dựng đời sống gia đình. Chắc chắn bạn sẽ thành công. Bạn có biết không? Môi trường nơi ta sống rất là quan trọng, đôi khi đời sống đầy đủ vật chất mà thiếu phần tâm linh thì chắn chắn sẽ không có hạnh phúc. Hai cái phải đi song song với nhau thì đời sống ta sẽ càng phong phú hơn. PN khuyên bạn nên tìm về một Tăng Thân (một đoàn thể gồm tất cả những người đang học với nhau) có chỗ cho ta quay về. Và những lúc gặp khó khăn như vậy Tăng Thân sẽ giúp cho ta có thêm sức mạnh để vượt qua.

Bạn mến! Tất cả những gì mà PN chia sẻ với bạn xuất phát từ trái tim của một con người. PN đang đặt hoàn toàn mình vào vị trí của bạn, PN đang là bạn. PN thấy những sự việc này nó cũng đang xảy ra cho chính mình vậy. Cho nên khi chia sẻ với bạn thì cũng như đang nói với chính bản thân vậy đó. Thương chúc bạn thành công, nhằm đem lại sự an vui, hạnh phúc cho cả gia đình, cho chính bạn.

______________________________

Hỏi và Trả lời của Kỳ 7

Hỏi: Con là một Phật tử ở VN, con được biết về Sư Ông qua Đường Xưa Mây Trắng, một quyển sách mà con đã đọc hơn 3 lần nhưng vẫn như chưa đọc. Con đã khóc sung sướng khi biết quyển sách của Sư Ông được dựng thành phim.  

Lời tâm sự thứ nhất của con là:

Chồng của con có một người cậu, vì bị các bạn đồng nghiệp và người vợ yêu phản bội mà phải bị tù oan. Trong thời gian ở tù thì vợ cậu bán toàn bộ nhà cửa để theo người đàn ông khác là bạn đồng nghiệp của cậu. Cậu mất niềm tin vào cuộc sống mà chỉ còn nổi hận người đàn bà bội bạc. Sau khi ra tù cậu không còn nhà cửa con cái gì hết phải sống lang thang và chỉ có rượu làm bạn. Sự việc xảy ra đã hơn 10 năm, bây giờ cậu đang nương tựa vào một người phụ nữ goá có một đàn con. Hàng ngày phụ chẻ củi đem bán và làm việc vặt cho người ta để kiếm sống. Con thấy thương cậu quá nhưng không biết làm cách nào để giúp. Con thiết nghĩ chỉ có con đường giác ngộ mới giúp cậu vượt qua nỗi khổ của mình, con tha thiết mong quý Thầy quý Cô hướng dẫn con để giúp cậu.

Lời tâm sự thứ hai của con là:

Vừa qua vì vội về nhà chồng con đã đụng phải một cô tuổi trung niên. Sau khi vội vả để xe tại nhà cô để đưa cô vào bệnh viện thì chúng con được biết cô bị gãy xương chậu. Con không biết có phải là phước của tụi con hay không khi cô cũng là Phật tử và không hề đòi tụi con phải trả tiền viện phí dù tụi con đã đề nghị. Tuy không phải trả tiền viện phí nhưng vợ chồng con luôn sống trong ân hận, vì nghĩ đến hậu quả mình gây ra người ta phải nằm viện và đối mặt với nỗi sợ. Cô ấy rất sợ mỗ mà tai nạn của cô thì phải phẫu thuật.

Con kính mong Quý Thầy Quý Cô chỉ cho con phương pháp để có thể giúp cô và giúp chính tụi con được sống bình thản trước nghiệp báo này.

Sư cô Đoan Nghiêm chia sẻ:

Cậu của (chồng) chị đã mất niềm tin ở những người thân rồi thì rất khó lấy lại, nhất là ông đã bắt đầu lớn tuổi, và nghĩ rằng tương lai của mình đã qua rồi, mình sẽ không còn làm gì được nữa. Cái ý nghĩ đó khiến cho ông đau khổ thêm và càng hận thù nhiều hơn nữa. Cho nên muốn giúp người cậu đó, chị và chồng của chị cố gắng làm theo những lời đề nghị sau đây:

- Trước hết, anh chị đừng nói, đừng tạo một hành động gì khiến ông nghĩ rằng anh chị tội nghiệp ông, anh chị lo lắng cho ông. Anh chị phải xem như là mọi chuyện đã qua, bây giờ là lúc phải làm mới nó lại. Đừng để quá khứ của ông ám ảnh mọi người trong gia đình. Anh chị càng đồng tình hoàn cảnh của ông, anh chị càng làm cho ông thấy nỗi hận đời của ông là đúng, ông rất đáng thương, ông cần được giúp đỡ, và như vậy là anh chị không những không thực sự giúp được ông mà còn làm ông yếu dần đi, làm ông chỉ biết ôm lấy nỗi thù người vợ và người bạn của ông. Càng thù hận, con người ông càng đánh mất đi niềm tin vào cuộc sống, đánh mất đi cơ hội làm lại một con người mới.

- Nếu ông có đề cập đến những chuyện xa xưa, nói đến hận thù,... nói tóm lại là khi ông nói, ông hành xử, hay bất cứ điều gì tiêu cực hay có dính líu tới chuyện xa xưa, anh chị nên tìm cách nói hay làm cái gì đó để kéo ông ra khỏi tâm trạng tiêu cực đó, tốt nhất là anh chị giúp ông tiếp xúc được những gì hay và đẹp trong cuộc sống quanh ông hiện nay. Chẳng hạn kể chuyện cho ông nghe về “Ông thầy tu 80 tuổi, người Việt, bị lưu đài, xa quê hương gần 40 năm, lại có khả năng giáo hóa người Tây phương, có rất đông đệ tử người Việt và người Tây phương, đem lại vẻ vang cho dân tộc Việt...”

- Tu viện Bát Nhã ở Bảo Lộc được xây dựng trên một vùng đất xa thành phố. Không gian bát ngát. Có rừng trà, có suối reo... Ở đó có khoảng gần 400 người trẻ (thanh niên thanh nữ) đang tu học theo pháp môn của Sư Ông Làng Mai. Họ rất tươi mát, trẻ trung và vô tư. Thỉnh thoảng, anh chị nên đưa ông tới tu viện Bát Nhã ở vài ngày cho ông có cơ hội tiếp xúc với môi trường mới, khung cảnh mới, và con người mới. Không gian đó giúp cho buồng phổi của ông thêm dưỡng khí, tức là giúp ông thở nhẹ nhàng hơn, ông sẽ bớt căng thẳng. Không khí sinh hoạt cũng như tâm hồn trong sáng của các sư cô sư chú trẻ sẽ giúp cho ông thấy rằng cuộc sống còn đáng yêu lắm. Ông sẽ không để cho con ma của quá khứ hại luôn cuộc đời còn lại của ông đâu.

Ngày xưa ở Làng Mai, có một bác trai cũng lớn tuổi (gần 70 tuổi), giận vợ giận con đến mức muốn cầm súng bắn vợ con rồi bắn vào mình. Nhưng bác đã về Làng ở vài năm. Sống trong môi trường của quý thầy, quý sư cô trẻ, và có rất nhiều không gian, trong lòng bác nhẹ nhàng, cởi mở hơn và sau đó bác đã chuyển hóa được con người của bác mà còn độ vợ con của bác nữa. Thành ra, anh chị phải tạo điều kiện làm sao để cho ông tiếp xúc được với những cái gì hay, đẹp và lành trong giờ phút này thì mới có thể thay chỗ cho những cái gì tệ, xấu và không may mắn trong quá khứ mà ông đã cưu mang nó hơn 10 năm nay.

Anh chị cũng biết rõ là mọi vật trên đời hễ có ăn là có sống. Cây cũng ăn cũng uống để sống, con người con vật cũng cần ăn cần uống, thì tâm tư, cảm xúc của mình cũng vậy. Tình cảm của con người cũng cần ăn mà sống. Thương cần ăn đã đành, mà ghét cũng cần ăn. Thương cần ăn nghĩa là những điều kiện vun bồi cho tình thương phát sinh được đầy đủ, thì tình thương sẽ phát triển thôi. Ghét cũng cần ăn nghĩa là cái mình không ưa mà cứ chạng rạng ở đó hoài thì chỉ làm mình thêm bực bội, ghét bỏ. Mình không chỉ ăn bằng miệng mà còn ăn bằng mắt, bằng tai, bằng sự xúc chạm, bằng sự suy nghĩ, v.v... Cho nên, anh chị phải tìm cách cho ông bớt ‘ăn’ nỗi thù hận kia trong lòng từ từ, thì con tim của ông sẽ tươi nhuận trở lại từ từ. Khi thù hận không còn là lúc thương yêu có mặt. Cũng như bóng tối đi thì ánh sáng tới vậy đó.

Đó là những lời đề nghị, hy vọng anh chị có thể giúp được cậu của mình.

Lời tâm sự thứ hai:

Chuyện chị gây ra tai nạn cho cô Phật tử đó đã qua rồi. Chất chồng thêm nỗi lo sợ, ân hận chỉ làm cho sự việc thêm nghiêm trọng. Thay vì tiêu hao năng lượng vào sự lo âu, ân hận, bất an, thì anh chị cùng cô Phật tử đó hãy bình tĩnh lại, theo dõi hơi thở để làm lắng dịu những tâm trạng đó. Nếu cần, vừa theo dõi hơi thở vừa niệm thầm danh hiệu của Bồ tát Quán Thế Âm cho thật rõ ràng, thì năng lượng từ bi của Ngài sẽ thấm nhuần vào tim, vào cơ thể của mình. Anh chị và cô Phật tử phải biết vận dụng năng lượng từ bi của Bồ tát Quán Thế Âm, cùng năng lượng của niệm (sự chuyên chú) và định (duy trì cho lâu) để phụ giúp vào việc chữa trị vết thương. Khi mình đứt tay, không cần phải vá, cơ thể của mình có khả năng tự điều trị cho lành lặn trở lại. Hãy để cho tâm thật bình thản. Nếu cô ấy là một Phật tử, thì những tháng ngày còn ở trên giường bệnh, cô không phải đi lại nhiều, đó là thời gian để cô điều trị vết thương cũng là thời gian rất thuận tiện cho cô nghe băng thuyết pháp, đọc kinh sách và tự trị liệu bằng con đường niệm Phật, hay thiền tập. Đó là người trí. Phải biết vận dụng thì giờ để tu tập, để trị liệu, để chuyển hóa. Nếu tu tập thành công, đây chẳng phải là phước báo hay sao? Nghiệp báo hay phước báo là do mình quyết định.

Không có ai là gặp may mắn từ khi mở mắt nhìn đời cho tới khi mắt nhắm lại vĩnh viễn. Vấn đề là ta sẽ làm gì khi nó chạm tới mình? Ta sẽ phản ứng ra sao? Hạnh phúc và khổ đau có cội nguồn từ mình đó. Anh chị hãy nghiền ngẫm xem.

Mong rằng những dòng chữ này sẽ giúp được anh chị một phần nào. Chào anh chị.

Sư cô Chân Không chia sẻ:

Gia đình em và sư cô nghe vậy thì biết vậy, vì chúng ta chỉ thấy sự việc ở một phía thôi, không chứng kiến được tình tiết bên trong nên không khuyên gì được nhiều cho riêng cậu về quá khứ đó. Tuy nhiên cậu còn người cháu là chồng em và nhiều người thân khác trong gia đình. Chỉ có tình thương của gia đình mới giúp cậu vượt khó khăn, có bình an. Rồi nhờ thế mới tiếp tục vui sống và đi theo con đường đạo lý tu học. Em nên thưa với cậu là 50 tuổi chưa có già như ông cụ 80 đâu. Tuổi trẻ 30 năm trước của cậu dại khờ quá. Bây giờ cậu còn 30 năm nữa để sống sâu sắc hơn, thành công hơn nhờ kinh nghiệm đau buồn qua. Cậu còn tới 30 năm để làm lại cuộc đời. Sở dĩ cậu ở tạm nhà bà nọ phụ lặt vặt chẻ củi vì không có việc gì làm khi ra tù. Thì cứ xem như đó là giai đoạn 1 để bắt đầu. Giai đoạn 2 là những người thân thích nên họp nhau lại, nói cho cậu biết những tánh tốt của cậu, khả năng của cậu khi xưa mà gia đình đã từng biết (danh từ Làng Mai là tưới hoa cậu đó) cho lòng cậu vui vẻ và có niềm tin nơi chính mình, bàn tính cùng với cậu để tìm việc làm cho cậu, đề nghị cậu nên ngồi suy nghĩ xem làm việc gì bắt đầu và sẽ tiến tới việc thứ hai như thế nào để làm khá hơn, việc nào hợp với khả năng tính tình và đạo đức của gia đình mình. Nếu có thể gia đình sẽ cử một con cháu nào cùng phụ cậu làm công việc ấy. Ví dụ cậu giỏi về máy móc mình hùng tiền cho cậu làm một tiệm sửa máy xe gắn máy hay gì đó- đó chỉ là ví dụ thôi. Sở dĩ cậu uống rượu vì nghĩ là không ai thương mình. Có thể cậu nghĩ là con cháu mình nó cũng khinh khi mình nữa nên muốn quên sầu trong rượu. Mặc cảm của người mới ra tù là đang bị khinh khi, vì thế vợ chồng em và những người con cháu khác thương cậu mà có thưa cho cậu biết không? Trong khi chờ đợi thực hiện giai đoạn 2 cho cậu, em nhớ lời sư cô căn dặn: “Bữa nào có món ăn ngon, em mời cậu sang ăn chung. Nên bàn với cậu là nếu cậu tính lập một sự nghiệp nhỏ nào mà cần tới con cháu thì mỗi cháu sẽ giúp một tay. Cậu có cảm tưởng không ai thương mình, không ai lo cho mình nên mới làm chuyện vặt mà giúp cho bà nọ. Nhờ biểu lộ tình thương với cậu, gia đình hai em sẽ tặng cậu chiếc máy nghe băng CD và một số băng giảng của Sư Ông Làng Mai (mua ở Chùa Pháp Vân) mời cậu trong giờ rãnh rang đêm đêm nên thử nằm nghe băng giảng của Sư Ông để có dịp nhìn lại những vụng về lầm lỡ của mình trong quá khứ, và tránh từ rày về sau sẽ không hành xử như thế nữa đối với bạn bè và những người phụ nữ khác mà cậu muốn gắn bó lâu dài. 50 tuổi vì chưa già nên sẽ còn lận đận với tình duyên và sự nghiệp nếu không học được những bài học trước, nhất là không có tình thương của bà con bạn bè nâng đỡ để nhắc nhở cậu. Vì vợ chồng em thương cậu nên mới mời cậu xem sách của Sư Ông được và có thể đó là dịp đưa cậu từ từ vào con đường tâm linh tu tỉnh. Chứ nếu em không thương, không lo mà cứ biểu cậu ráng tu đi thì cậu chẳng muốn tu đâu.

Câu hỏi về sự lỡ lầm của em vì đụng xe một người gảy xương chậu sắp giải phẩu

Chuyện đã lỡ rồi, cách sám hối hay nhất là phát nguyện từ rày về sau em đi đường lái xe cẩn thận 100 lần hơn để không làm lỗi lầm như vậy nữa. Em xem người bị nạn đó như thân thuộc của mình, khuyên nhủ để cô đừng buồn, khi cô phải bị giải phẩu và rất sợ thì em vào ngồi chơi với cô. Cô không lấy chi phí bệnh viện thì em xin được biết số tiền viện phí để đem số tiền đó cho một công tác từ thiện nào thật đẹp và hồi hướng công đức cho cô. Ví dụ như trong cơn bảo số 1 có một cháu đó bỗng dưng cha mất tích ngoài biển, em quyết định tặng cháu và mẹ cháu số tiền tương đương với viện phí của cô này và căn dặn cháu mồ côi kia viết thư cám ơn cái cô bị nạn do em gây ra. Trong cái rủi có được cái may, được quen với người tốt. Chúc em nhiều may mắn!

____________________________

Hỏi và Trả lời của Kỳ 8

Hỏi: Con chỉ mới làm quen với pháp môn tu tập của Sư Ông khoảng 3 tháng nay qua khóa tu tại tu viện Bát Nhã và tại chùa Pháp Vân ở VN. Con vừa mới thọ 5 giới. Hiện con và chồng con đã ly thân, các con của con sống với con (2 cháu, gái 25t, trai 22t). Anh ấy tánh tình quá khó khăn, cầu toàn, nên mấy mẹ con không chịu nỗi và đành chấp nhận sống riêng. Sống riêng thì mấy mẹ con của con rất thoải mái, tuy nhiên khi biết tu tập con nhận ra rằng chồng con cũng lắm đau khổ và đ ã vung vãi những đau khổ đó cho những người thân của mình. Anh ấy chính là chàng Tú Uyên không sai một ly trong bài giảng của Sư Ông, anh ấy cô độc, không bạn bè, không vợ con. Anh ấy không biết dâng hương giới, định, tuệ để vợ con quay về. Vì vậy, con kính mong quý thầy và quý sư cô hướng dẫn giúp con làm sao, bằng cách nào cho chồng con hiểu biết tu tập để cho anh ấy bớt khổ?

Con hiểu là con đóng vai trò quan trọng trong việc này, tuy nhiên con chưa đủ năng lượng để dùng lời ái ngữ với anh ấy. Các con của con thì không cảm nhận được tình thương của cha, anh ấy phát biểu là do ghét vợ mà không thương các con của mình. Đối với con cái thì không tình cảm chỉ biết mắng chửi, và muốn con làm theo ý của mình nhưng chưa bao giờ ngồi lại nói chuyện hoặc chỉ vẽ cho con những điều hay lẽ phải.

Kính mong quý thầy và quý sư cô giúp con.

Sư cô Chân Không xin chia sẻ:

Sư Cô nghe em kể thì biết trường hợp đã rất khó. Hiện giờ đang ly thân thì đôi khi nhờ thế mà làm cho tình trạng tốt hơn vì em không phải đối diện mỗi ngày với cái khối khổ đau của anh ấy mà vợ con khó nuốt để chuyển hóa. Từ xa, em cứ gửi hoa tới cho anh ấy nhưng đừng gửi rác. Không có nghĩa là mua hoa gửi đâu. Nhưng nếu có dịp nào ví dụ như Rằm Tháng Bảy là Lễ cầu nguyện cho mẹ cha còn sống hay đã khuất núi thì em dạy các con viết cho ba và cho mẹ mỗi người một bức thư, mỗi cháu viết riêng một thư từ sáng kiến của nó. Nói lời trân quý mẹ bằng cách kể những gỉ của mẹ mà cháu thấy thật giá trị và cháu muốn những tánh đẹp đó sống lại trong tư cách của mình, người nối dõi mẹ; viết riêng cho cha một thư nói lời trân quý cha với những tánh tốt của cha – nói những tánh có thật, đừng nịnh nọt giả dối và hứa là những tánh đẹp này con sẽ giữ để trong tương lai cháu nội hay cháu ngoại ba sẽ sống đẹp như ba và tánh tình và tài ba nầy sẽ bất diệt, sẽ được truyền mãi về sau..Nhưng hể anh ấy tưởng mình muốn trở về thoặc đích thân mời về thì mình vẫn KHOAN trở về. Em cứ nói hoặc viết thư: Em dở lắm, còn tệ lắm nên không muốn trở về sợ bị la, mỗi lần anh la, nói quá nặng, em đau quá chịu không nổi. Em xin phép, cho mẹ con em ở xa mà trân quý anh hơn là ở gần thì cùng nhau nghe chửi. Em biết khi chửi mấy mẹ con em, anh cũng khổ lắm, có sướng gì đâu. Chắc nhà mình khắc khẩu, phải ở xa cho đừng làm đau nhau. Chắc em vụng về lắm, không xứng đáng với anh đâu. Chắc chắn khi mấy mẹ con ở xa thì anh ta sẽ thiếu nhiều thứ lắm nhưng khi mình nói lời dễ thương biết điều thì anh mới hối hận , mới thấy quý, và mới chịu khó sửa tánh, chứ nếu mình đổ dầu vào lửa thì anh tự ái sẽ chối tội và sẽ chửi át mình như xưa nay. Thế là mình cũng lãnh đủ và anh sẽ chửi to lên, có mặt em hay không có mặt anh cũng cứ chửi thôi, tự chửi tự nghe. Nhưng những câu chửi đó sẽ rơi vào tàng thức anh và anh sẽ trở nên một người càng ngày càng bạo động như có cục lửa trong lòng. Hôm nào các cháu về nhà lấy vài thứ đồ đạt gì thì sẽ bị “cháy” . Có khi vào sở làm anh gây gỗ với thiên hạ, ai cũng ghét anh... v.vv.. tội nghiệp lắm.

Cả nhà nên thực tập THIỀN NGHE ĐIỆN THOẠI. Khi điện thoại reo thì phải trở về ngay với hơi thở vào cho khỏe, thở ra cho nhẹ, dừng TÂM lại, đừng suy nghĩ gì hết. Cứ trở về với lòng khoẻ, nhẹ và lòng từ bi. Xong ba tiếng reo rồi mới cầm ống nghe lên và quyết tâm tự nhủ : Mình sẽ bình tĩnh lắng nghe điện thoại dù là của ai với lòng thật bình an và từ bi, lắng nghe mà không cắt lời rồi từ từ sẽ gở rối sau. Nhờ chuẩn bị trước, nên nếu người gọi không là anh ấy ( ba các cháu) thì mình cũng ngọt ngào dễ thương. Nhưng nếu là ba các cháu thì mấy mẹ con cũng bình tĩnh lắng nghe. Khi anh ấy điện thoại tới mà ăn nói không dễ thương thì mình để điện thoại như đang nghe vậy nhưng đi chơi chỗ khác. Bên kia thì tưởng mình đang nghe. Khi nói đã một hồi thì cúp thôi ! Để cái bực cái giận của mình đừng bị “tưới” thêm. Cứ có dịp tốt là tưới hoa cho anh ấy ( DÙ MÌNH VẪN Ở XA THÔI, ĐỪNG VỀ TRỞ LẠI) Khi nào anh ấy từ từ chuyển hóa thật sự thì mình mới từng bước, từng bước chuyển hóa mình, chuyển hóa anh và mới tính từ từ trở lại. Trước nhất khi em thấy mình khá bình an và từ bi, thương được những khó khăn khổ đau của anh ấy thì em mới đi bước thứ hai .

Thứ hai là : Tự quán chiếu lại, xem khi còn ở chung, cái gì làm anh ấy bực nhất, cái gì khiến anh ấy hay la hét nhất,. hay chua chát nhất ? Cháu nào bị la nhiều cháu nào bị la ít ? Quán chiếu xem cháu nào nói gì đó, thì bị ghét nhiều. Quán chiếu khi em làm cái đó thì anh không giận mà làm cái hành động kia thì anh điên tiết lên. Nhìn sâu để tìm nguyên nhân (có khi là một niềm ghen tuông ngầm, một ganh tị ngầm mà không nói nên lời được). Nếu không tìm ra thì hôm nào đó, lòng bình an, em viết thư dễ thương cho anh chàng hoặc có dịp nói điện thoại thì em sẽ hỏi “em không hiểu được tại sao anh lại nổi cơn giận dữ khi sự kiện gì đó..... xảy ra. Em muốn lắng nghe cái suy tư gì bên trong đã khiến anh bực tức thế, và đã làm cho cả nhà khổ đau vì cái bực tức đó của anh ? Khi anh trả lời, mình lắng nghe mà không cúp lời dù anh ta thấy trật lất và nói oan ức cho mình. Mình chỉ lấy bút ghi nhận và hứa là để quán chiếu, nhìn kỹ nhìn sâu và sẽ thưa lại sau.

Thứ ba : Khi thấy gốc rễ (nguyên do) của khổ đau của anh ấy rồi thì mình khéo khéo gở từng cái hiểu lầm này hay cái thấy không đúng kia của anh ấy về mình và về các con, bằng cách gián tiếp cho anh biết những tin tức để tự anh khám phá ra là chính anh có thông tin sai về sự kiện này hay sự kiện kia nên nổi giận không đúng.

Sự hàn gắn của em đòi hỏi tu nhiều. Tu là luyện thói quen “không nói, không làm khi đang bực tức” và cũng ngưng suy nghĩ về chuyện mình đang giận đang bực một thời gian để nó có dịp lắng lại. Đừng phê bình lên án, tập đặt mình trong tâm tư anh ấy với những khó khăn khổ đau của người kia để hiểu. Hiểu được (TRÍ) thì thương được (TỪ BI), tha thứ được, chấp nhận được. Nhưng phải biết lượng sức mình. Vì biết em còn yếu nên sư cô khuyên cứ giữ khoảng cách cần thiết để làm lành lại những vết thương ngày xưa cho tới khi từng bước từng bước hàn gắn lại.

Trong trường hợp, sư cô nói thật nhé, nếu anh gặp được bà nào khác sẵn sàng vào thay chỗ em, em có buồn không? Nếu thật tình không buồn thì phải ủng hộ giúp anh ấy và bà kia cho có hạnh phúc, nhắc bà đừng làm lầm lỡ của em và các cháu, thì đó mới là hạnh của bồ tát đó.

Sư cô Bội Nghiêm xin chia sẻ:

Biết được hoàn cảnh của hai bác, Bội Nghiêm rất thương. Bội Nghiêm còn rất nhỏ, chỉ muốn nói lên tâm tư của một người con trong hoàn cảnh gia đình mà Bố Mẹ cắn đắng với nhau, các con không được sống gần Bố Mẹ. Vì vậy trong lá thư này, Bội Nghiêm xin được nói ở cương vị của một người con hơn là một người xuất gia, để bác khỏi phải áy náy vì một người tu xưng hô với bác như vậy. Bội Nghiêm mong rằng, khi đọc lá thư này, bác hãy để lòng mình mở rộng mà tiếp nhận tiếng nói tha thiết của những đứa con ước muốn thấy Bố Mẹ mình hạnh phúc.

Trước hết, con rất vui mừng và hạnh phúc khi được biết Mẹ đã biết đến pháp môn của Sư Ông Làng Mai. Mẹ là một trong những người rất may mắn và hạnh phúc nhất trên đời khi Mẹ biết đến pháp môn của Sư Ông Làng Mai, phải không Mẹ? Đọc thư của Mẹ xong, con thấy Mẹ đã chuyển hóa rất nhiều trong một thời gian thực tập rất ngắn. Con mong rằng Mẹ sẽ tiếp tục nuôi lớn những hạt giống tốt trong Mẹ mỗi ngày để Mẹ có thêm nhiều bình an và niềm vui. Con biết rằng sự bình an và niềm vui của Mẹ chính là sự bình an và niềm vui của nhiều người, trong đó có Bố.

Mẹ thương, những dòng chia sẻ của Mẹ đã cho con cơ hội để hiểu Bố nhiều hơn. Trong thư Mẹ có nói một câu mà con cảm thấy rất thương Bố và thương Mẹ, đó là câu: "chồng con cũng lắm đau khổ.." Có lẽ trong quá khứ Bố và Mẹ không hiểu và thông cảm cho nhau nên tình trạng xảy ra càng ngày càng nặng nề. Nhưng hôm nay, Mẹ đã hiếu được Bố dù Bố chưa hiểu được Mẹ, và đó là một sự chuyển hóa rất lớn. Con xin chia sẻ với Mẹ một đoạn văn con đã đọc được trong cuốn sách Trái Tim Của Bụt của Sư Ông Làng Mai viết:

Ngoài việc thực tập trong cuộc sống cá nhân, chúng ta còn thực tập trong đời sống chung với mọi người. Giả dụ vì xung khắc mà hai người cùng đau khổ. Chúng ta có cơ hội thực tập để làm giảm bớt khổ đau...người này thực tập nếu người kia không thực tập. Khi ta thực tập và nhìn người kia bằng con mắt từ bi thì không những ta thay đổi mà người đó cũng sẽ thay đổi. Ta không cần hai người mới ký được hòa ước, một mình ta đã có thể ký hòa ước rồi. Trong tự tâm ta có thể hòa giải, ta tự bắt đầu trước, và sự chuyển hóa sâu xa và chân thật của ta sẽ đưa tới sự chuyển hóa của người kia.

Đọc đoạn văn này xong, Mẹ có cảm thấy đây có thể là bước đầu tiên Mẹ có thể giúp Bố không? Dù Bố và Mẹ không còn sống chung với nhau nữa, nhưng con biết Mẹ muốn giúp Bố để Bố bớt khổ. Đó có nghĩa là Mẹ còn thương Bố. Không những Mẹ thương Bố không mà Mẹ còn hiểu Bố nữa. Bây giờ thấy Bố buồn và khổ, Mẹ cũng buồn và khổ. Bố không cần gì cả ngoài tình thương của Mẹ và của chúng con.

Mẹ thương, con cảm thấy buồn trong lòng khi biết rằng con không biết về Bố nhiều. Từ khi con bắt đầu có trí nhớ tốt thì con chỉ nhớ đến những hành động và những lời nói không dễ thương của Bố mà thôi. Con chưa nghe Bố nói: "Con ơi, Bố rất hạnh phúc mỗi lúc Bố thấy con đi học về." Con chưa thấy Bố pha cho Mẹ một ly nước chanh mỗi khi Mẹ mệt. Có lẽ Bố có nói và có làm những gì con đã kể, nhưng vì lúc đó con còn quá nhỏ và khờ dại nên con không nhớ, chỉ nhớ và biết đến những lời la mắng của Bố và những bạo động của Bố gần đây thôi. Vì vậy cho nên con hiếm khi nói với Bố rằng: "Con rất hạnh phúc mỗi lần thấy Bố, và mỗi lúc con thấy Bố cười." Con ít khi làm một ly trà đá cho Bố uống mỗi khi Bố mệt mỏi sau một ngày làm việc. Con ít khi làm một ly cafe cho Bố uống trước khi Bố đi làm. Sư Ông có dạy mình có thể làm đẹp quá khứ trong giây phút hiện tại và con muốn thực tập điều đó. Trong những năm vừa qua con không bao giờ hỏi Bố, "Bố ơi, Bố có thể chia sẻ với con tại sao Bố buồn không?" hoặc "Con đã làm gì để Bố không được vui?" Con không muốn lặp lại những lỗi lầm trong quá khứ nữa.

Mẹ thương, con muốn hiểu Bố nhiều hơn và con muốn thương Bố như con thương Mẹ. Mẹ có thể kể cho con nghe những nét đẹp và những điểm tích cực của Bố được không? Trong hơn mười năm sống chung với nhau, Bố đã làm những điều gì để cho Mẹ có nhiều niềm vui? Mẹ đã hiến tặng Bố những điều gì để Bố có nụ cười trên môi? Con tin rằng Mẹ biết và thấy được những hạt giống tích cực của Bố. Mẹ có thể kể cho con nghe những hành động lành mạnh và dễ thương của Bố được không?

Mẹ thương, con biết rằng nếu không có Bố thì bây giờ con không được lớn mạnh như ngày hôm nay đâu. Con nghĩ rằng lúc con mới một tuổi, Bố đã từng dạy con tập đi. Mỗi khi con té, Bố có mặt đó để đỡ con dậy. Mẹ đã ru cho con nghe những bài hát quê hương mỗi khi con lên giường ngủ. Con đột nhiên thấy rằng Bố và Mẹ là hình bóng của nhau. Bố và Mẹ luôn luôn ở bên cạnh con dù con biết rằng Bố và Mẹ không ở gần nhau. Nếu Bố và Mẹ sống chung với nhau mà không có hạnh phúc, không có an lạc thì con không muốn ép Bố Mẹ sống chung với nhau. Nhưng con không muốn Bố Mẹ nhìn nhau với sự giận hờn và trách móc. Con hứa với Mẹ là mỗi khi con nhìn Bố, con sẽ nhìn với con mắt từ bi và không phán xét. Con muốn con và Mẹ thường xuyên đến thăm Bố để Bố bớt cảm thấy cô đơn và để cho Bố biết rằng con và Mẹ vẫn còn thương Bố và thương Bố nhiều hơn lúc xưa nữa. Mỗi khi thấy Bố, con sẽ mỉm cười với Bố và nói thầm với Bố rằng: "Bố ơi, con thương Bố lắm. Cám ơn Bố đã, đang và sẽ có mặt cho con." Con muốn làm một người con như thể nào để mỗi khi con nghe, thấy hoặc nói đến chữ Mẹ thì trong đầu con chữ Bố và hình ảnh của Bố hiện lên một cách tự nhiên.

Mẹ thương, con đã nghe Bố nói những lời nói không dễ thương đến với Mẹ. Con đã thấy những hành động Bố đã làm và đem đến cho Mẹ nhiều khổ đau. Con xin lỗi Mẹ con đã không làm được gì để giúp Bố và giúp Mẹ. Bây giờ đây, con xin sống cho Bố và Mẹ trong những ngày qua. Con xin hứa với Mẹ rằng con sẽ không nói và không làm những gì tiêu cực mà Bố đã làm. Con muốn con là một sự tiếp nối đẹp của Bố Mẹ và con muốn sống như thế nào để xứng đáng làm một người con của Bố Mẹ.

Mẹ thương, con ít khi viết thư để hỏi thăm sức khỏe của Bố. Bắt đầu hôm nay, con xin hứa con sẽ viết thư cho Bố thường xuyên. Con sẽ kể cho Bố nghe niềm vui và niềm hạnh phúc của con. Con cũng sẽ chia sẻ với Bố những khó khăn con gặp trong đời sống hằng ngày. Trong lá thư, con sẽ viết những gì đẹp về Bố mà con đã thấy và nghe từ Mẹ. Con mong rằng Mẹ và con hiểu Bố và thương Bố nhiều hơn.

Những gì Bội Nghiêm chia sẻ với bác là ước mơ của một người con. Bội Nghiêm xin chúc bác có nhiều bình an trong từng hơi thở và từng bước chân. Xin hẹn gặp bác trong mỗi nụ cười và mỗi hơi thở.

_______________________

Hỏi và Trả lời của Kỳ 9

Hỏi: Người bạn con sinh ra và lớn lên trong một gia đình mà cha mẹ coi trọng đồng tiền hơn con cái. Chính vì vậy mà người bạn con rất đau khổ không biết phải làm sao. Mong ban biên tập chia sẻ để bạn con có nhiều an lạc.

Sư cô Chân Không chia sẻ:

Trong một cuộc vấn đáp ở Làng Mai, có một thầy đưa cái ví dụ nầy mà đại chúng rất thích. Thí tỉ như thầy hái một chiếc lá trên cành và đưa cho người bạn. Người bạn đang cầm chiếc lá và có người tới hỏi: Chiếc lá nầy từ đâu tới? Người bạn trả lời : Từ bàn tay thầy đến. Điều đó không sai nhưng không đủ. Bàn tay của thầy cầm chiếc lá đưa cho người bạn chỉ là giọt nước chót của sự kiện chiếc lá nằm trong tay người bạn. Chiếc lá từ hạt giống, đất, độ ẩm của nước, nắng, mưa, nhựa nguyên, nhựa luyện, và thầy là người chót hái chiếc lá và đưa cho bạn. Phần đông khi mình khổ đau vì chuyện gì đó, mình hay có khuynh hướng thấy sự kiện chót và kết luận: Tại người đó, làm như vậy đó. Thật ra sự kiện xẩy ra như vậy chỉ là giọt nước chót của một số sự kiện liên tục, ảnh hưởng liên tục, chằn chịt lẫn nhau. Người bạn con bị cha mẹ rầy. Có thể cha mẹ không cho tiền để mua sắm sách vở hay áo quần hay món gì đó để cho bằng bạn bè, cha mẹ rầy la và cúp tiền trợ cấp v..v.. Đó chỉ là giọt nước chót của một chuổi nguyên nhân khác nhau. Con có thể cho sư cô biết một ví dụ điển hình về việc coi đồng tiền trọng hơn con cái và một chuổi nguyên nhân trước thái độ đó của cha mẹ thì sư cô mới biết cách giúp bạn con chuyển hóa được cha mẹ của bạn.

Sư chú Pháp Toàn chia sẻ:

Khi được nghe câu hỏi này tôi rất thông cảm với người bạn của bạn. Và sau đây là những lời từ trái tim tôi cảm nhận, nó chỉ là một phần nhỏ từ cái thấy của tôi mà thôi.

Tôi không rõ người bạn của bạn bao nhiêu tuổi nhưng hẳn còn rất trẻ, là một chàng trai thanh niên hay một cô thiếu nữ đang có lý tưởng sống rất đẹp. Vấn đề mà người bạn của bạn đang ưu tư tôi nghĩ rằng người bạn ấy cần có sự truyền thông với gia đình, cha mẹ và những thành viên khác. Truyền thông bằng cách nào? Bằng cách người bạn của bạn phải tìm một cơ hội nào đó thật tốt ngồi xuống nói chuyện với bố hoặc mẹ, để thấu hiểu thêm về những nỗi vất vả và khổ cực mà người cha người mẹ đã gánh vác, bon chen với đời để kiếm ra được đồng tiền. Họ đã từng sống trong cảnh bần hàn thiếu thốn, nên khi kiếm ra được đồng tiền bằng giọt mồ hôi, nước mắt làm sao họ có thể tiêu xài một cách hoang phí được! Điều mà người bạn của bạn đang đau khổ tôi nghĩ đó chỉ là một cảm thọ mà thôi, nó không hẳn hoàn toàn đúng lắm. Cha mẹ coi trọng đồng tiền là chỉ vì thương tưởng đến con cái, muốn nhắc nhở con nên biết quý trọng công lao làm ra đồng tiền mà thôi. Có thể có một vài lần nào đó họ có những lời nói trách móc những đứa con thế này thế nọ, nhưng tôi nghĩ rằng khi họ trách móc họ cũng rất đau lòng. Có đôi khi vì áp lực công việc họ phải bận bịu làm ăn kiếm tiền mà không có thời gian cho con cái, nên khi thấy con chơi bời lơi lỏng, không lo học hành hoặc kiếm nghề sinh sống, họ cảm thấy buồn vậy thôi. Chứ cha mẹ nào lại không thương con, không muốn con mình thành đạt. Tôi cũng như người bạn của bạn, khi còn là một cậu học trò, lắm lúc tôi xin tiền cha mẹ đóng học phí, hoặc mua sắm một vài thứ, thỉnh thoảng khi cha mẹ vui thì cho liền, nhưng khi cha mẹ có điều gì đó trong lòng không thoải mái hoặc đang bực bội mà mình nhắc đến tiền bạc thì cha mẹ rất bực. Điều này mình nên thông cảm. Vấn đề là chúng ta rất cần có sự truyền thông tốt giữa cha mẹ và con cái. Tôi tin chắc rằng người bạn của bạn là một người con rất có hiếu với cha mẹ. Điều tôi muốn gửi đến bạn là: bạn là một người bạn tốt của người bạn kia thì cần phải biết tưới tẩm những hạt giống tốt cho người bạn kia được lợi lạc bằng cách nhắc đến những đức tính tốt của cha mẹ người bạn đó. Chính bạn cũng là một người rất có hiếu mới quan tâm đến