Soi Sáng Cho Nhau

Tại Làng Mai, đại chúng xuất gia cũng như tại gia thực tập pháp môn này rất đều đặn. Muốn cho sự thực tập của ta đem lại thành quả mau chóng, ta phải biết cầu tăng thân soi sáng cho ta, chỉ cho ta thấy những ưu điểm và những khuyết điểm của ta và bày cho ta những phép tu tập mà ta đang thực sự cần đến. Con mắt của tăng thân bao giờ cũng sáng hơn con mắt của cá nhân, vì vậy cầu tăng thân soi sáng đích thực là một hành động quy y Tăng. Ta phải lạy xuống và cầu xin thì tăng thân mới họp lại và soi sáng cho ta. Soi sáng với tâm từ bi, chứ không phải là đưa ra những lời phê phán. Lá thư soi sáng bao giờ cũng nói tới những điểm tích cực của đương sự, sau đó mới nói tới những điểm tiêu cực và sau hết là những lời chỉ bày giúp cho đương sự thực tập để chuyển hóa và đi tới.

Điều Phục Cơn Giận Hay Nỗi Buồn

Mỗi khi giận hay buồn, ta phải biết trở về hơi thở chánh niệm và khởi sự đi thiền hành để chăm sóc thân tâm. Ta dùng năng lượng chánh niệm để ôm lấy niềm đau của ta. năng lượng này được chế tác bằng hơi thở và bước chân. Ta ôm niềm đau ấy như ôm một em bé với tất cả lòng ưu ái, thì năng lượng chánh niệm sẽ làm nhẹ niềm đau sau năm hay mười phút. Tiếp tục thở và đi trong chánh niệm, ta nhìn sâu vào tự tánh của niềm đau, nghĩa là những nguyên do xa gần đã làm nó phát khởi. Ta không nên đè nén cơn giận và nỗi buồn. Ta phải cho phép chúng có mặt, và ôm ngay lấy chúng bằng năng lượng chánh niệm. Có chánh niệm là có Bụt bảo hộ, ta đã được đặt vào một khung cảnh an toàn rồi. Chỉ thực tập thở và đi trong chánh niệm thôi, ta không nói hay không làm bất cứ một điều gì để phản ứng lại khi nỗi buồn hay cơn giận còn đó, bởi vì nói và làm như thế ta sẽ gây sự đổ vỡ trong ta và trong người đối diện. Khi thấy được hạt giống giận hờn và tập khí hay nổi nóng trong ta, và khi thấy được rằng người kia cũng đang có nhiều khổ đau và tập khí, ta sẽ hết giận và thấy rằng chỉ có sự thực tập hiểu và thương mới giúp được cho ta và cho cả người ấy.Trừng phạt không phải là giải pháp, dù sự trừng phạt ấy được thực hiện bằng lời nói hay bằng hành động. Khuynh hướng muốn trừng phạt người kia , làm cho người kia đau khổ để cho mình bớt khổ là khuynh hướng bạo động trong ta, ta phải thấy được điều này trong khi thực tập hơi thở và bước chân ý thức.

Nghe Pháp Thoại

Giáo pháp của đức Thế Tôn được ví như một cơn mưa, có thể giúp cho những hạt giống tuệ giác và từ bi nằm trong đất tâm của ta thấm nhuận, nẩy mầm và lớn lên. Vì vậy trong khi nghe pháp thoại, ta phải ngồi cho thẳng với tất cả sự cung kính, giống như khi ta lễ Bụt, tụng kinh hoặc ngồi thiền. Tập mở lòng ra để cho mưa pháp thấm sâu vào tâm thức, ta đừng để những thành kiến và tri thức có sẵn ngăn chận. Đừng sử dụng trí năng để so sánh và phán xét. Trí năng có thể giống như một tấm ni-lông, không cho phép mưa thấm được vào lòng đất. Rất có thể những kiến thức mà ta thu lượm được trong quá khứ là chướng ngại vật cho sự học hỏi và tu tập của ta.

Trong giờ pháp thoại, ta chớ nên đứng dậy, di chuyển, gây ra những tiếng động hoặc đi ra ngoài. Làm như thế ta làm hại đến phẩm chất của bài pháp thoại và của sự tiếp thu pháp thoại.

Pháp Đàm

Pháp đàm là cơ hội trao đổi và học hỏi kinh nghiệm tu tập với nhau. Làm sao để sau một buổi pháp đàm ta có thể thực tập được hiệu quả hơn về giới, định và tuệ. Đừng đi vào lĩnh vực lý thuyết suông, không có lợi gì cho sự tu tập của ta và của người khác. Pháp đàm là để hiểu sâu hơn nội dung bài pháp thoại đã nghe và khai triển thêm về phương diện nhận thức cũng như phương diện tu tập. Phẩm chất của buổi pháp đàm cao thì mọi người đều được thừa hưởng lợi lạc. Ta chớ nên sử dụng thì giờ pháp đàm để khoe bày kiến thức của ta.

Hải Đảo Tự Thân

Bụt dạy ta phải biết quay về nương tựa nơi hải đảo tự thân, đừng để tâm mình bị kéo theo hoàn cảnh, đừng tự đánh mất mình trong đám đông. Tuy sống trong một tăng thân đông đảo nhưng ta vẫn an trú được trong chánh niệm. Đó là hải đảo tự thân (attadipa) nơi ta ẩn náu, nơi ta được chánh niệm bảo hộ. An trú nơi hải đảo tự thân là làm chủ được thân tâm; ta biết những gì đang xảy ra trong giây phút hiện tại, ta hộ trì được sáu căn và không để cho sáu trần xâm chiếm và làm não loạn.

Sống như thế, ta liên tục chế tác thêm chất liệu vững chãi, thảnh thơi và an lạc, và đó chính là phần đóng góp của ta cho tăng thân. Bụt gọi nếp sống này là nếp sống độc cư, nghĩa là sống một mình. Sống một mình không phải là xa lánh xã hội loài người, đi vào hang núi mà ở. Sống một mình, theo lời Bụt, là sống nội hướng, duy trì chánh niệm, an trú trong hải đảo tự thân, tiếp xúc sâu sắc với sự sống trong từng giây phút, không để thân tâm bị kéo theo hoàn cảnh và vọng tưởng.

Ngày Làm Biếng

Tại Làng mỗi tuần có một ngày làm biếng. Ngày làm biếng không có thời biểu và chuông báo hiệu như ngày thường, nhưng ai cũng tiếp tục thực tập chánh niệm và im lặng hùng tráng. Ngày làm biếng rất mầu nhiệm. Có khi trong Làng có cả năm sáu trăm người, mà không khí rất tĩnh lặng và thanh thoát. Ai cũng biết tận hưởng cái êm ả thanh tịnh ấy của ngày làm biếng. Ta làm những gì ta thích: nằm võng, viết thư, cắm hoa, đi dạo, uống trà, ngồi chơi trên bãi cỏ, ngồi thiền, giặt áo, v.v .. Ta giữ mãi nụ cười trên môi. Ta đừng nên sử dụng cơ hội này để đi xuống phố, vì làm như thế thì uổng lắm.

Đem Làng Mai Về Nhà

Thực tập tại Làng Mai, ta chuyển hóa được niềm đau, phục hồi được nhiều hạnh phúc. Về nhà, ta phải đem theo về sự thực tập. Phải biết áp dụng phép thiền đi, thiền ngồi và thiền lạy trong đời sống hằng ngày. Nên tập ăn cơm chánh niệm, không trò chuyện trong những phút đầu của bữa cơm. Nên thiết lập một căn phòng để thực tập thiền ngồi, tụng giới, thiền buông thư , thiền trà và làm mới. Nên sử dụng tiếng chuông chánh niệm, nhất là trong những lúc có khó khăn. Mọi người trong gia đình thực tập như một tăng thân nhỏ, luôn hướng về tăng thân gốc để lấy thêm năng lượng. Sự thực tập của gia đình sẽ tỏa chiếu an lạc và ảnh hưởng tới các gia đình khác. Như vậy ánh sáng của chánh pháp sẽ được truyền đi xa, và ta có thể đóng góp phần mình vào sự nghiệp của Bụt và của tăng đoàn.