Sử Dụng Nhà Bếp

Nhà bếp cũng là một nơi thực tập. Khung cảnh nhà bếp cũng phải trang nghiêm và thanh tịnh như ở thiền đường. Ta hãy tránh vào nhà bếp nếu hôm ấy không phải là phiên của ta nấu ăn hay xắt gọt. Trước khi khởi sự làm bếp, ta nên dâng hương trên bàn thờ Sứ Giả Giám Trai. Sau đó ta theo dõi hơi thở và quán chiếu trong khi làm việc. Tập trung vào việc nấu nướng và xắt gọt, ta làm việc với tất cả tình thương, ý thức rằng đây là một phép thực tập cúng dường cho tăng thân để tăng thân có điều kiện tu học. Ta không nói chuyện trong khi làm việc. Ta chỉ trao đổi một vài tiếng khi công việc đòi hỏi có sự điều hợp. Rửa bát, dọn dẹp và lau chùi nhà bếp cũng là một sự thực tập rất thiêng liêng, giống như đốt hương hoặc tắm Bụt sơ sinh. Những động tác của ta phải tỏa chiếu an lạc và thảnh thơi; có như thế thì mới bõ công tới Làng tu học.

Tăng Thân

Ai đến Làng cũng trở thành một thành phần của Tăng thân. Phật có Phật thân, Pháp có Pháp thân và vì vậy Tăng cũng có Tăng thân. Tăng thân là đoàn thể mà ta nương tựa vào để tu học. Tăng thân là thân của mỗi chúng ta. Cái gì xảy ra cho Tăng thân cũng là xảy ra cho ta. Tăng thân phải được làm bằng chất liệu của Phật thân và Pháp thân, nghĩa là mỗi người trong Tăng thân phải thực tập và tỏa chiếu được năng lượng của chánh niệm, của chánh định và của tuệ giác. Bằng cách đi, đứng, nằm, ngồi, làm việc và nói năng trong chánh niệm, mỗi cá nhân của Tăng thân chế tác và làm tỏa chiếu năng lượng ấy. Như vậy Tăng thân mới là Chân Tăng, và ai đến với Tăng cũng thừa hưởng được năng lượng của Tam Bảo. Ta hãy tập sống hòa hợp trong tăng thân, chia xẻ thì giờ, công việc và sự thực tập với tăng thân. Ta phải học chế tác thêm những năng lượng tích cực của tăng thân và giúp sức chuyển hóa những yếu kém đang có mặt. Hãy tập hành xử như một tăng thân mà đừng hành xử như một cá nhân, như khi cánh tay trái mệt mỏi hoặc bị thương thì cánh tay phải thay thế và chăm sóc, không phân biệt đây là tay phải, kia là tay trái. Tăng thân có nhiều thành viên, mỗi thành viên một vẻ, như một vườn hoa muôn màu muôn sắc. Ta hãy đóng góp tài năng, sự vững chãi và sự tươi mát của ta cho khu vườn kỳ diệu ấy.

Tam Quy Và Ngũ Giới

Căn bản của sự thực tập ở Làng là quy và giới. Tuy giới luật của người xuất gia có khác giới luật người cư sĩ, nhưng tất cả giới luật và uy nghi điều được phát xuất từ Tam quy và ngũ giới. Thực tập theo năm giới quý báu là ta đã thực sự thực tập tam quy, bởi vì trong năm giới đã có chất liệu của Bụt và của Pháp. Ta không thể thực tập năm giới một cách hoàn hảo được nếu ta không nương tựa vào tăng thân, tham dự pháp đàm về giới, và những buổi tụng giới. Mà nương tựa vào Tăng, tức đã là nương tựa vào Bụt và Pháp rồi. Tiếp nhận năm giới để hành trì, ta đã thấy được con đường ta đi, ta không còn lưỡng lự và sợ hãi nữa. Sự thực tập năm giới bảo vệ ta và gia đình ta, và giúp đặt ta dưới sự che chở và hộ trì của Tam Bảo.

Quay Về Nương Tựa

Con về nương tựa Bụt , người đưa đường chỉ lối cho con trong cuộc đời .
Con về nương tựa Pháp , con đường của tình thương và sự hiểu biết.
Con về nương tựa Tăng , đoàn thể của những người nguyện sống cuộc đời tỉnh thức.

Đã về nương tựa Bụt , con đang có hướng đi sáng đẹp trong cuộc đời.
Đã về nương tựa Pháp , con đang được học hỏi và tu tập các pháp môn chuyển hóa .
Đã về nương tựa Tăng , con đang được tăng thân soi sáng , dìu dắt và nâng đỡ trên con đường thực tập.

Về nương Bụt trong con, xin nguyện cho mọi người , thể nhận được giác tính , sớm mở lòng Bồ Đề.
Về nương Pháp trong con, xin nguyện cho mọi người , nắm vững các pháp môn , cùng lên đường chuyển hóa.
Về nương Tăng trong con, xin nguyện cho mọi người , xây dựng nên bốn chúng , nhiếp hóa được muôn loài.

Im Lặng Hùng Tráng

Tới Làng, thực tập giới thứ tư, ta không nói chuyện thị phi. Ta không nói chuyện thị phi của bất cứ ai và của bất cứ cơ sở nào, trong đó có các thầy, các sư cô và các đạo tràng khác. Ta cũng không nghe chuyện thị phi. Thì giờ của ta là để thực tập thiền thở, thiền đi, thiền ngồi, thiền làm việc và ăn cơm trong chánh niệm. Để sự thực tập được sâu sắc, ta cần theo dõi hơi thở và vì vậy ta không nói chuyện, trừ những giờ pháp đàm trong ấy ta chỉ nói về sự thực tập mà thôi. Im lặng này không phải là một thứ im lặng tẻ nhạt hoặc nặng nề mà là một thứ im lặng linh động đầy sức sống gọi là Im Lặng Hùng Tráng (Noble Silence), rất cần thiết cho khung cảnh thực tập. Im lặng hùng tráng tạo ra năng lượng chuyển hóa và trị liệu. Ta nên tích cực đóng góp cho phẩm chất tu học của tăng thân về phương diện này.

Làm Mới

Làm mới là thực tập nhìn lại tình trạng của mình và mối liên hệ giữa mình và người thân để có thể hóa giải buồn giận, phá tan mây mù của sự hiểu lầm, đem hạnh phúc trở về để nuôi lớn hạnh phúc ấy. Mỗi tuần ta nên làm mới một lần, dù giữa ta và người kia không có vấn đề với nhau. Người kia có thể là cha ta, mẹ ta, con ta, bạn ta hay người bạn hôn phối của ta.

Làm mới cũng là một hình thức của sự thực tập sám hối, cần đến tâm thành khẩn và ý chí thực tập để chuyển đổi tình trạng.

Sự thực tập làm mới dễ nhất là làm giữa hai người. Nếu thấy hơi khó khăn thì ta mời thêm người thứ ba, một người mà cả hai bên đều thương kính và tin cậy. Đó có thể là một thầy, một sư cô hay là một người đạo bạn. Làm mới cũng có thể thực hiện trong một nhóm tăng thân nhiều người. Trong thời gian làm mới, ai cũng thực tập theo dõi hơi thở và sử dụng phép lắng nghe. Chỉ khi nào được mời ta mới chắp tay xá và mở lời mà thôi. Khi nói ta phải sử dụng ái ngữ, nghĩa là lời nói dịu dàng, trầm tĩnh, không lên án, không trách móc. Đây là quá trình thực tập:

1 - Tưới hoa : Trong phần này, ta nhắc đến những điểm tích cực và dễ thương của người đối diện. Đây không phải là nói nịnh để làm lớn sự tự hào, tự phụ của người kia, mà là để giúp người kia có thêm đức tự tin nơi chính bản thân họ và do đó sẽ cố gắng phát triển những điểm tích cực ấy, những điểm có thể tạo dựng hạnh phúc cho tự thân và cho kẻ khác.

2 - Tự tỉnh : Trong phần này ta tự nói về những thiếu sót của chính ta, những lúc ta thiếu chánh niệm và vì vậy đã vụng về nói những lời hoặc có những cử chỉ đã có thể làm buồn lòng người khác. Và ta hứa sẽ thực tập khá hơn trong những ngày sắp tới để không còn lặp lại những vụng dại vừa qua.

3 - Nói lên niềm đau : Trong phần này, ta có thể nói lên niềm đau của ta, niềm đau mà ta ngỡ rằng đã được phát sinh do một lời nói hay một cử chỉ của người khác. Ta có thể thêm rằng vì sự thực tập của ta còn kém nên ta còn dễ buồn dễ giận như vậy và ta mong người kia hãy yểm trợ ta trong sự thực tập, lần sau xin đừng nói và đừng làm như thế.

4 - Thực tập lắng nghe : Khi nghe người kia nói lên niềm đau, ta có thể nghĩ rằng người ấy có tri giác sai lầm và đã tự làm khổ mình, chứ ta không hề có ý làm cho người kia khổ. Tuy nhiên ta không nên đính chính ngay trong lúc ấy để biến giờ làm mới thành một cuộc tranh luận. Ta chỉ nên học cách lắng nghe của bồ tát Quan Thế Âm, nghe với tâm từ bi, và cho người kia biết rằng ta đã lắng nghe và ghi nhận những điều người ấy nói và ta nguyện sẽ chiêm nghiệm và nhìn kỹ lại những gì đã xảy ra. Sau đó, ta tìm cơ hội tới với người đó để giúp cho họ thấy được rằng họ đã có nhận thức sai lầm. Nếu ta thấy được sự vụng về hoặc những lầm lỡ của ta thì ta phải lập tức viết thư xin lỗi và hứa sẽ thực tập hay hơn trong những ngày tới. Hạnh phúc của tăng thân tùy thuộc rất nhiều nơi khả năng lắng nghe và ái ngữ của ta.

Thân Thứ Hai

Ở Làng Mai có pháp môn đệ nhị thân rất mầu nhiệm. Mỗi người trong tăng thân chăm sóc cho một người khác mà mình gọi là thân thứ hai của mình. Người ấy bệnh thì mình báo tin cho vị tri bệnh biết, và giúp vị tri bệnh cung cấp thuốc men và cơm cháo cho người ấy. Phẩm chất tu tập người ấy thấp thì mình nâng đỡ người ấy, nếu cần thì mình cầu một vị khác trong tăng thân yểm trở mình để làm việc này. Mình thân cận với người ấy, biết được những khó khăn và những ước vọng của người ấy để có thể giúp đỡ người ấy. Mình mời người ấy cùng đi ngồi thiền, đi thiền và tham dự vào những sinh hoạt khác. Mình thay mặt cho người ấy khi người ấy vì bệnh không thể có mặt. Mình chịu trách nhiệm về hạnh phúc của người ấy vì người ấy là thân thứ hai của mình, cũng như cánh tay trái là thân thứ hai của cánh tay mặt. Người ấy cũng có một thân thứ hai để chăm sóc và yểm trợ. Như thế ta chỉ cần chăm sóc cho một người mà tất cả mọi người trong tăng thân đều được chăm sóc. Trong một chuyến đi, nếu người ấy chưa bước lên xe ca hay máy bay thì ta cũng chưa bước lên.