| |
Kỳ 7 Những Vần Nên Thơ.
Giới thiệu tác phầm Thơ Từng Ôm và Mặt Trời Từng Hạt (1996) của Thiền sư Nhất Hạnh.
Thật ra đây là bài giới thiệu về nhiều tác phẩm thơ của Thầy. Thầy làm thơ từ hồi còn khá trẻ. Tác phẩm đầu tay Tiếng Địch Chiều Thu của Thầy ra đời năm 1949, lúc đó Thầy mới 23 tuổi. Nhưng tập thơ Thơ Từng Ôm và Mặt Trời Từng Hạt có cả những bài thơ Thầy làm từ năm 1940 lận. Vì đây là một tuyển tập thơ. Có thể nói đây là tuyển tập thơ đầy đủ nhất của Thầy. Thầy là một thi sĩ được yêu chuộng ở Việt Nam và cả ở Tây Phương. Thơ của Thầy thường là thơ tự do nhưng rất giàu nhạc tính. Trong thời gian chiến tranh ở Việt Nam , thơ của Thầy là tiếng nói của hàng triệu người yêu chuộng và thiết tha với hòa bình. Bạn hãy đọc bài Chứng Nhân Còn Đó:
Chứng Nhân Còn Đó
Hỏa châu sáng trên trời
Em bé vỗ tay reo
Nhưng tiếng súng đã nổ
Tiếng cười tắt theo
Và chứng nhân còn đó.
(1970)
Bài thơ ngắn, hình ảnh sinh động, bất ngờ. Bài thơ này ra đời và được dịch ra ngay nhiều thứ tiếng để các bạn của Thầy thuộc nhiều quốc tịch khác nhau cùng đọc. Đó là thời gian Thầy bôn ba năm châu bốn bể để vận động cho hòa bình. Chiến tranh vẫn tiếp tục, tàn khốc. Và Thơ của Thầy càng tha thiết:
Ấm Áp
Tôi bưng mặt trong lòng hai bàn tay
Có phải để khóc đâu anh
Tôi bưng mặt để giữ ấm áp sự cô đơn
Hai bàn tay chở che
Hai bàn tay nuôi dưỡng
Hai bàn tay ngăn cản
Sự ra đi hờn dỗi của linh hồn.
Nhưng thơ Thầy không phải chỉ là những bức họa trung thực về chiến tranh, về con người Việt Nam . Thơ Thầy còn là những lời căn dặn, khích lệ những học trò, bạn bè Thầy trên con đường phụng sự xã hội:
Xin hứa với tôi hôm nay
Trên đầu chúng ta có mặt trời
Và buổi trưa đứng bóng
Rằng không bao giờ em thù hận con người
Dù con người
Có đổ chụp trên đầu em
Cả ngọn núi hận thù
...
(trích Dặn Dò)
Và giữa những tiếng súng nổ và bom rơi, Thầy vẫn có những bài thơ rất đầy thiền vị như bài Ảo Hóa:
Ảo Hóa
Mí mắt chân trời mỏi
Đầu núi nghiêng nghiêng tìm gối tựa
Đêm về thơm giấc cỏ hoa
Ảo hóa
Bàn tay gió dậy
Ngân hà nến ngọc lung linh
Khung cửa lưng đồi bỏ ngỏ
Sao băng vụt cháy lời kinh
Vạn kiếp xoay quanh vòng mộng mị
Đêm nay chợt thấy chân hình.
(1970)
Thầy làm thơ tự do, nhưng lời thơ của Thầy tự nhiên, ngọt ngào. Người nào thích thơ Thầy, phải thỉnh cuốn Thơ Từng Ôm và Mặt Trời Từng Hạt và liên lạc về Làng Mai để thỉnh cho được một bộ CD có những bài thơ do Thầy đọc. Nghe chính tác giả đọc thơ mình ta mới thưởng thức hết cái hay của một bài thơ. Điều này rất đúng với thơ của bất cứ ai, và lại càng rất đúng với thơ của Thầy. Có khi tôi không biết Thầy là một thi sĩ hay là một nhạc sĩ. Và tôi không ngạc nhiên gì khi biết Thầy đã tự phổ nhạc một số bài thơ của mình. Mỗi bài thơ của Thầy, tự thân nó đã là một bản nhạc. Điệu nhạc trong thơ Thầy nhẹ nhàng, du dương. Có một số bài rất hùng tráng, nhưng vẫn rất tình cảm như bài Mây Trắng Thong Dong Thầy làm năm 1978, khóc bạn khi thầy Thiện Minh bị bức tử trong nhà tù:
Nhớ thuở xưa - khi ngươi còn là đám bạch vân bay thong dong
Ta theo nguồn múa ca đi về đại đại dương mênh mông,
Ngươi lưu luyến chốn đỉnh cao, lắng tiếng reo cười ngàn thông
ta nhấp nhô trên sóng bạc, lên xuống vào ra muôn trùng.
...
Cuốn Thơ Từng Ôm và Mặt Trời Từng Hạt còn có cả những bài tụng do Thầy làm. Có những bài tụng Thầy đã làm và được phổ biến hồi thập niên 50 như bài Đệ Tử Chúng Con Từ Vô Thỉ. Bài này đã được thầy chỉnh lại thời gian gần đây và có mặt trong tuyển tập thơ này dưới tựa đề Phòng Hộ Chuyển Hóa:
Đệ tử chúng con từ vô thỉ
Gây bao nghiệp chướng bởi lầm mê
Vào ra sinh tử biết bao lần
Nay đến trước đài Vô Thượng Giác
...
____________________________________________
Bài giới thiệu các kỳ trước
* Kỳ 1 : Bốn mươi năm nói với tuổi trẻ
Bài giới thiệu về ba cuốn sách Nói Với Tuổi Hai Mươi (1965), Nói Với Người Xuất Gia Trẻ Tuổi (1996), và Tuổi Trẻ Tình Yêu Lý Tưởng (2005) của Sư Ông Nhất Hạnh.
* Kỳ 2 : Truyện Kiều qua cái nhìn thiền quán
Giới thiệu 3 tác phẩm: Kiều và Văn Nghệ Đứt Ruột (1994), Thả Một Bè Lau (2000), Truyện Kiều Văn Xuôi (2002) của Thiền sư Nhất Hạnh.
* Kỳ 3 : 3 cuốn kinh căn bản
Giới thiệu 3 cuốn sách Kinh Quán Niệm Hơi Thở (1987), Con Đường Chuyển Hóa (1990) và Kinh Người Biết Sống Một Mình (1990) của thầy Nhất Hạnh.
* Kỳ 4 :Những Sự Tích Quan Âm
Giới thiệu hai cuốn Sự Tích Quan Âm Hương Tích (1997) và Sự Tích Quan Âm Thị Kính (1997) của thiền sư Nhất Hạnh.
Giới thiệu tác phẩm Đường Xưa Mây Trắng (1990) của Thiền sư Nhất Hạnh.
|
|
|
