|
Nhất định là tình yêu phải nương vào những điều kiện khác mà hiện
hữu. Ngày nào em không bồi đắp cho tình yêu thì ngày đó em làm
cho tình yêu ngắn đi, yếu đi. Không phải leo lên chiếc xe đạp
và đạp vài vòng thì chiếc xe có thể đi mãi như một chiếc xe gắn
máy. Em phải tiếp tục đạp, dù là thong thả. Nếu em không đạp thì
khi hết đà, chiếc xe sẽ ngã. Khi đó, tình yêu sẽ cạn như một dòng
suối khô cạn và sự phụ bạc có thể là sẽ tới một cách tự nhiên,
bởi vì em đã biết tình yêu là một nhu yếu.
Xã hội kết án nhưng xã hội không chịu xem xét
những nguyên nhân nào đã đưa tới sự phụ bạc. Hậu quả là một cái
gì phải đến sau nguyên nhân; hậu quả không đáng trách, chỉ có
nguyên nhân là đáng trách.
Tình yêu cũng như bất cứ một hiện tượng tâm lý
nào khác, gồm có một chủ thể và một đối tượng. Luật yêu thương
đòi hỏi chủ thể một khả năng yêu thương và ở đối tượng những điều
kiện để được yêu thương. Đối tượng không đáng yêu hoặc đáng yêu
mà không tự bảo tồn được tính cách đáng yêu của mình, hoặc đáng
yêu nhưng không chịu phát triển những tính cách đáng yêu của mình
để đáp ứng với nhu cầu của chủ thể yêu thương thì đối tượng ấy
sẽ tự mình rút lui ra khỏi giới hạn đối tượng và không thể đòi
hỏi ở chủ thể một tính cách chung thủy. Lẽ giản dị là muốn được
yêu thì phải đáng yêu. Tự hủy bỏ tính cách đáng yêu nơi mình đi
tức là tự ý thôi không muốn được yêu thương nữa. Hơn thế, trong
khi chủ thể thương yêu thăng hoá tiến bộ mà đối tượng không chịu
cố gắng để cùng thăng hoá tiến bộ, nghĩa là để được đẹp thêm,
sáng thêm thì chủ thể có thể bỏ xa đối tượng. Trong trường hợp
này lỗi cũng tại đối tượng. Không thể đòi hỏi tính cách chung
thủy của chủ thể.
Như vậy trách nhiệm hoàn toàn nằm ở đối tượng
sao? Không hẳn đâu em. Chủ thể cũng chịu chung một phần trách
nhiệm. Yêu thương mà không hiểu được đối tượng thương yêu, không
giúp được đối tượng thương yêu tự bảo tồn được tính cách đáng
yêu, không làm phát sinh được nơi đối tượng một sức mạnh đi tới,
để thêm đẹp, thêm sáng, để kịp thời lên cao một lần với mình thì
chủ thể cũng có lỗi. Bởi vì thương yêu là chịu hết trách nhiệm
về người mình yêu thương. Cái lỗi của chủ thể là thương yêu không
đúng, không sáng, không đủ chân thành, không đủ mầu nhiệm, không
đủ sức mạnh để bảo tồn, nuôi dưỡng và hướng dẫn đối tượng. Và
đó chính là chỗ đáng trách của chủ thể.
Nếu cả hai bên đều cố gắng bồi đắp tiến bộ theo
luật đó thì thủy chung là một hoa trái đẹp tất nhiên phải có.
Còn nếu một bên thiếu cố gắng - cũng có nghĩa là hai bên thiếu
cố gắng - thì phụ bạc là điều có thể xảy ra. Cả hai bên đều đáng
trách, tuy rằng một bên đáng trách nhiều hơn. Nếu em nắm được
nguyên lý đó thì em không còn sợ hãi nữa. Không sợ hãi em, không
sợ hãi ai. Không sợ hãi cuộc đời. Em có thể đánh bại được mọi
đe dọa.
Tìm được một người mà em có thể yêu với một tình
yêu như thế, em nên biết rằng em đang sung sướng. Em hãy ý thức
em đang ở vào một tuổi rất đẹp. Em đang được sống trong lòng tổ
quốc, có trời có mây, có chim có bướm, có sương mù buổi sớm, có
sao trăng đầu hôm. Và em đang yêu, và đang được yêu. Với từng
ấy điều kiện mà đâu phải chỉ từng ấy điều kiện - thì dù em đang
có bao nhiêu vấn đề đi nữa em cũng là một người sung sướng thực
sự rồi mà. Em nên nhắc em và nói cho người yêu của em biết là
em đang sung sướng và may mắn hơn rất nhiều kẻ khác. Để em thận
trọng đừng vụng dại làm đổ vỡ những gì quý báu em có trong tầm
tay em. Thường thường khi mất đi một hạnh phúc người ta mới biết
là hạnh phúc đó quý giá. Như hai con mắt chúng ta đây, có phải
là lắm khi ta quên rằng chúng quý giá vô cùng hay không. Tôi có
nói với em rằng chỉ có người mất thị quan rồi mới thấy tất cả
sự quý giá của đôi mắt. Vậy em đang sung sướng. Những hiện tượng
hờn giận, ghen tuông chắc chắn sẽ xảy ra, làm sao tránh được.
Tôi không khuyên em tránh chúng một chút nào, bởi vì những hiện
tượng ấy chứng minh rằng em đang yêu, và người yêu của em cũng
yêu em tha thiết. Hãy đón nhận những hờn giận ghen tuông ấy mà
phần nhiều đều là do quá yêu, và do vô minh nữa gây nên. Phần
lớn đều xuất phát từ những nguyên nhân nhỏ như hạt cát, hoặc những
nguyên nhân nhỏ hơn hạt cát nữa, như sự hiểu lầm vô cớ, bóng gió.
Vậy hãy bừng tĩnh đừng để cho chúng lớn hơn hạt cát. Sau những
cái giận nho nhỏ ấy, các em lại càng thương yêu nhau hơn, càng
quý chuộng nhau hơn không sao. Nhưng mà đừng vụng về, đừng nên
làm lớn chuyện những gì nhỏ như hạt cát. Cái khôn ngoan cần thiết
nhất là ý thức về sự quý giá của hạnh phúc, của sự may mắn. Có
sự khôn ngoan ấy rồi, em trở nên một người yêu chín chắn và tình
yêu sẽ bền vững.
Và nếu em đã sung sướng thì em hãy nghĩ đến chúng
tôi, đến kẻ khác. Tình yêu của em sẽ nhờ đó mà bền vững hơn lên
và chúng tôi cũng nhờ đó mà sung sướng hơn lên.
|